پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٦٩٣ - شرح و تفسير ارزش والاى اسلام

حاكميت امامان، و به چيزى همچون ولايت، دعوت نشده است (زيرا پايه همه واجبات است). [١]

اما چشمه‌هايى كه در سومين جمله به آن اشاره شده، مى‌تواند ناظر به آيات قرآن مجيد و سنّت پيامبر اكرم و امامان معصوم عليهم السّلام باشد. چراغ‌ها و نشانه‌هاى راه، اشاره به معجزات و كراماتى است كه از آن بزرگواران صادر شده و آبگاه‌هاى سيراب‌كننده، اشاره به علوم معصومين است كه همه را سيراب مى‌كند.

سپس امام عليه السّلام در ادامه اين سخن به سه ويژگى ديگر از ويژگى‌هاى اسلام اشاره كرده، مى‌فرمايد: «خداوند منتهاى خشنودى خود و بالاترين قلّه رفيع اطاعتش را در آن قرار داده است»؛ (جعل اللّه فيه منتهى رضوانه، و ذروة دعائمه، و سنام طاعته).

جمله اول در واقع اشاره به همان چيزى است كه در قرآن مجيد آمده كه مى‌فرمايد:

«وَ رَضِيتُ لَكُمُ الْإِسْلامَ دِيناً» [٢]

جمله دوم مى‌تواند اشاره به آيه شريفه « «وَ مَنْ يَبْتَغِ غَيْرَ الْإِسْلامِ دِيناً فَلَنْ يُقْبَلَ مِنْهُ» هركس جز اسلام را دين خود قرار دهد از او پذيرفته نيست» [٣] باشد.

و جمله سوم مطابق بعضى از روايات اشاره به جهاد است. در حديثى از امام باقر عليه السّلام مى‌خوانيم كه به يكى از ياران خود فرمود: «ألا اخبرك بأصل الإسلام و فرعه و ذورة سنامه؛ آيا تو را از اصل و فرع اسلام و قله رفيع آن باخبر نسازم». راوى عرض مى‌كند: آرى! فدايت شوم، فرمود: «أمّا أصله الصّلاة و فرعه الزّكاة و ذروة سنامه الجهاد؛ اصلش نماز و فرعش زكات و قله رفيع آن جهاد است». [٤]

سرانجام امام عليه السّلام در پايان اين بخش به هفت وصف ديگر از اوصاف اسلام در عباراتى‌

[١]. الكافى، جلد ٢، صفحه ١٨، باب دعائم الاسلام، حديث ١.

[٢]. مائده، آيه ٣.

[٣]. آل عمران، آيه ٨٥.

[٤]. منهاج البراعه، جلد ١٢، صفحه ٢٩٤.