صبح كردى (و حالت چگونه است؟)». عرض كرد: «أصبحت يا رسول اللّه موقنا؛ صبح كردم اى رسول خدا صلّى اللّه عليه و اله در حالى كه به مقام يقين رسيدم». رسول خدا صلّى اللّه عليه و اله از اين پاسخ صريح او در شگفتى فرورفت و به او فرمود: «إنّ لكلّ يقين حقيقة فما حقيقة يقينك؟؛ هر يقينى نشانه روشنى دارد، نشانه روشن يقين تو چيست؟» عرض كرد: اى رسول خدا صلّى اللّه عليه و اله نشانه آن، اين است كه مرا در اندوهى عميق فروبرده و به شب‌زنده‌دارى و روزه گرفتن روزها واداشته است و روح من به دنيا و آنچه در آن است بى‌اعتناست ...

«كأنّى أنظر إلى اهل الجنّة يتنعّمون فى الجنّة و يتعارفون، على الأرائك متّكئون، و كأنّى أنظر إلى أهل النّار و هم فيها معذّبون مصطرخون و كأنّى الآن اسمع زفير النّار يدور فى مسامعى؛ گويى من اهل بهشت را مى‌بينم كه در آغوش بهشت متنعم‌اند و باهم در گفت‌وگوى دوستانه‌اند و بر تختها تكيه زده‌اند و گويى اهل دوزخ را مى‌بينم كه در آن، عذاب مى‌شوند و فرياد مى‌كشند و گويى الآن، صداى شعله‌هاى آتش در گوش من مى‌پيچد». پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و اله فرمود: «هذا عبد نوّر اللّه قلبه بالإيمان؛ اين بنده‌اى است كه خداوند قلب او را با نور ايمان روشن ساخته است». سپس فرمود: اين حالت را حفظ كن، جوان عرضه داشت: دعايى در حق من كنيد كه خداوند شهادت را در ركاب شما براى من فراهم سازد، پيامبر صلّى اللّه عليه و اله در حق او دعا كرد، طولى نكشيد كه در يكى از غزوات، همراه پيامبر صلّى اللّه عليه و اله شركت كرد و در آن غزوه ده نفر شهيد شدند كه دهمين آنها اين جوان بود. [١]

داستانهاى فراوانى شبيه آنچه در بالا آمد از پرهيزكارانى كه در طول تاريخ به مقام شهود رسيده‌اند نقل شده كه بر گفتار مولا على عليه السّلام تأكيد مى‌نهد.

در ادامه اين سخن به پنج وصف ديگر از اوصاف پرهيزكاران پرداخته، مى‌فرمايد:

«قلب‌هاى آنها اندوهگين و مردم از شرّشان در امانند. اندامشان لاغر و نيازهايشان اندك و

[١]. اين حديث را مرحوم كلينى در باب حقيقة الايمان (الكافى، جلد ٢، صفحه ٥٢) آورده است. مرحوم علامه مجلسى نيز در بحار الانوار، جلد ٦٧، صفحه ١٧٤ از كتاب محاسن، اين حديث را نقل كرده است.