پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٣٢ - شرح و تفسير تقوا بهترين پناهگاه در دنيا و چراغ راه در قيامت است
راه وصول به بهشت و نعمتهاى بىنظير بهشتى است، آيا گوهرى گرانبهاتر از اين پيدا مىشود كه هم در دنيا حافظ انسان باشد و هم در آخرت نجاتدهنده او گردد؟
سپس در ادامه سخن به سه نكته مهم درباره تقوا اشاره مىكند، نخست مىفرمايد:
«جاده تقوا واضح و روشن و پوينده آن صاحب سود فراوان و امانتدارش (خداوند) حافظ آن است» (و في غد الطّريق إلى الجنّة. مسلكها واضح، و سالكها رابح، و مستودعها حافظ).
اما واضح بودن جاده تقوا به جهت آن است كه از يك سو با فطرت انسان، كاملا هماهنگ است و از سوى ديگر در عالم تشريع در كتاب و سنّت، مسير اين جاده، تبيين شده است.
اما سود بردن سالك اين راه به جهت آن است كه از يك سو در قيامت به مقتضاى «تِلْكَ الْجَنَّةُ الَّتِي نُورِثُ مِنْ عِبادِنا مَنْ كانَ تَقِيًّا» [١] پرهيزكاران را به سوى بهشت دعوت مىكند و از سوى ديگر در دنيا صاحب آن را از آلودگيها و پستيها و زندگى تاريك و ظلمانى رهايى مىبخشد و او را آبرومند و سربلند و مورد احترام قرار مىدهد.
اما حافظ بودن نگاهدارنده آن (بنابر اينكه «مستودع» را به معناى اسم مفعولى بگيريم) به سبب آن است كه خداوند اجر و پاداش پرهيزكاران را بر عهده گرفته، بنابراين امانت آنها نزد خدا محفوظ است و فرشتگان الهى نيز حافظ اعمال پرهيزگارانند، و اگر «مستودع» را به معناى اسم مكان (مخزن و جايگاه) بدانيم جايگاه تقوا قلب انسان است كه آن را به خوبى حفظ مىكند و از آن مراقبت مىنمايد. بعضى نيز «حافظ» را به معناى محفوظ گرفتهاند، بنابراين مفهوم جمله اين مىشود كه پرهيزكاران در سايه تقوا محفوظاند.
نكته دومى كه امام به آن اشاره مىكند، اين است كه تقوا حقيقتى است پايدار كه محدود به زمان و مكانى نبوده و نخواهد بود، مىفرمايد: «تقوا همواره خود را به امتهاى
[١]. مريم، آيه ٦٣.