پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٥٠٧ - ٣- برنامه ويژه پيامبر صلّى اللّه عليه و اله قبل از بعثت
از كتاب غنيه مرحوم ابن زهره برمىآيد كه اين سؤال از آن زمان نيز مطرح بوده است، زيرا ايشان فصلى براى اين مطلب كه آيا پيامبر متعبّد به شريعت انبياى پيشين بوده يا نه منعقد نموده، هرچند سخن بسيار كوتاهى در ذيل آن بيان كرده است. وى تنها به اين مطلب قناعت كرده كه ممكن است رسول خدا قبل از بعثت نيز به آيين خود عمل مىكرده بىآنكه كوچكترين دليلى بر آن ذكر كند.
در پاورقيهاى چاپ اخير اين كتاب آمده است كه اين مسئله از زمان سيّد مرتضى و شيخ طوسى نيز مطرح بوده و بعضى بهطور سربسته گفتهاند كه آن حضرت پيرو آيينهاى قبل از خود بوده است و بعضى گفتهاند: نبوده، و بعضى توقف كردهاند. از شيخ طوسى نقل شده كه مىگويد: اعتقاد شيعه بر اين است كه او قبل از نبوّت به برنامه ويژهاى عمل مىكرده كه از طريق وحى بر او نازل مىشده است، بىآنكه پيرو آيين انبياى پيشين باشد.
علامه مجلسى معتقد است كه پيامبر اسلام قبل از رسالت داراى مقام نبوّت بوده گاه فرشتگان با او سخن مىگفتند و صداى آنها را مىشنيد و گاه در رؤياى صادقه به او الهام الهى مىشد و بعد از چهل سال به مقام رسالت رسيد و قرآن و اسلام رسما بر او نازل گرديد. او شش دليل بر اين معنا ذكر مىكند. [١]
و چه خوب بود دانشمندان ما به خطبه قاصعه و كلام امير المؤمنين عليه السّلام كه در مورد برنامه ويژه پيامبر توسط بزرگترين فرشته الهى سخن مىگويد و مىفرمايد: «خداوند از همان زمان كه رسول خدا از شير بازگرفته شد، بزرگترين فرشته از فرشتگان خود را مأمور او ساخت تا در طول شب و روز وى را به راههاى فضيلت و محاسن اخلاق وادار كند.
اين سخن به خوبى نشان مىدهد كه پيامبر اكرم قبل از بعثت پيرو آيينهاى پيشين نبود، بلكه برنامهاى مخصوص خود داشت كه از طريق الهام فرشته بزرگ خدا به او اعلام مىشد و آن حضرت مطابق اين برنامه ويژه عمل مىكرد.
[١]. بحار الانوار، جلد ١٨، صفحه ٢٧٧ به بعد.