افق اعلى - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ٣٨٦ - چند مطلب در مورد شيطان
زندگى ما را در آن قرار داده است.
علاوه برآن، بهشتهايى را براى نوع جن و إنس، در سراى آخرت كه زندگى جاودانى دارد براى ما قرار داده است.
در مقابل، ما را مكلف به دين آسمانى كردهاست كه:
اولًا: ايمان به خالق و صفات او و عدل او و جهان بينى در سطح خيلى بالا است.
ثانياً: ايمان به معاد و بهشت و دوزخ است كه عامل بزرگى در جلو گيرى از فساد و تباهى و مانع مهم از سقوط در حيوانيت است
ثالثاً: نبوت و شرايع آسمانى آن دين مايه خير و بركت است.
در پايان در مقابل همهى نعمتها از ما چيزى نخواسته و مستحيل است كه غنى بالذات به مخلوق خود نيازى پيدا كند، ما را براى سعادت ابدى ما، در آن سراى باقى و خوشبختى زندگانى حاضر، مكلف كرده تا از هوسهاى حيوانى پيروى نكنيم و در عالم تكوين نه ما را در پيروى از دين مجبور فرموده و نه از ترك آن عاجز؛ بلكه ما را مخير قرارداده است تا با اختيار خود سرنوشت خود را جهتدهى كنيم.
بنابراين، آيندهى هر كسى در گرو اراده و انتخاب خود اوست.
نقش شيطان در اين ميان، تنها وسوسه و تشويق بندگان به عصيان از شريعت و دستورات آن است و بيشتر از اين تأثيرى ندارد، و اين وسوسه به اختيار و ارادهى مكلفين، هيچ خللى وارد نمىآورد.
استثناى مخلصين (خالص شدگان) در كلام شيطان در جهت استثناى آن درست است آنها از وسوسهى شيطان به دور هستند؛ ولى در طرف اغواى غالبيت و اكثر بندگان همان وسوسه در انجام گناهان و ترك ايمان و اطاعت از رحمن است و بس.
شيطان احتمالًا، در نظام ترقى دنيا تأثيراتى دارد و بازار فعاليت اقتصادى را تا حدودى گرم