افق اعلى - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ٣٧٢ - وارد شدن چند تن بر داوود(ع)
مىگويد: كوهها و پرندگان را مسخر كرديم كه صبح و شام با داوود (ع) تسبيح گويند.
آيا تسبيح فوق، تسخيرى بوده يا اختياريى آنان؟ مىشود تقييد به دو وقت دليل بر تسبيح اختيارى آن دو- كوهها و پرندگان- باشد و تسبيح طبيعى، موقت به وقت نيست؛ مگر اينكه بگوييم طبيعى هم اختيارى نبوده؛ بلكه به خاطر داوود (ع) در اين دو وقت، آن دو را مسخر فرموده است كه صداى خود را- كه خدا در آنان آفريده، به تسبيح بلند كنند و اين تسخير يك نوع ارزشى بوده كه خداوند براى تسبيح داوود (ع) اعتبار فرموده است؛ ولى مىشود گفت كه: همهى اشياء، خداوند را به مقدار سعهى وجودى خود، تسبيح اختيارى مىكنند و ما آن را نمى فهميم. استدلال بر اين موضوع در همين كتاب ذكر شده است.
بنابراين، تسخير در همصدايى جبال و كوهها و پرندگان با ذكر تسبيحى داوود (ع) و احتمالا شنوانيدن صداى آن دو به حضرت داوود (ع) است. والله العالم.
بعضى از دا نشمندان آيه را معناى ديگرى كرده اند كه صداى داوود (ع) در كوه مىپيچيد و منعكس مىشد و پرندگان، آنجا جمع مىشدند، تا صداى جذاب داوود (ع) را بشنوند و اين تفسير مرجوح مىباشد.
وارد شدن چند تن بر داوود (ع)
گويا داوود (ع) در محراب (اطاق طبقهى دوم) خود بوده كه چند نفر بر او، وارد شدند[١] و داوود (ع) بىتاب شده و ازحضور آنان ترسيده، وارد شدگان حالت خوف او را درك كردهاند و به او گفتهاند نترس، ما دو دسته باهم دعوى داريم بعضى از ما بر بعضى ديگر ستم نموده، بين ما به حق حكم كن و ستم نكن و مارا به راه وسط راهنمايى كن.
ظاهراً ترس داوود (ع) از اين بوده كه آنان بدون اجازه و از راه معمولى نيامده بودند؛ بلكه
[١] صيغه هاى جمع مذكر، همه بر تعدد واردين دلالت دارد؛ هرچند مدعى و مدعى عليه دو نفر بودهباشند