افق اعلى - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ٢٦ - مدت خواب اصحاب كهف

در كوه به نام يرداغ فعلًا غارى ديده مى‌شود كه از شهر افسوس فاصله كمى دارد، غار مذكور وسيع و در آن آثار صدها قبر ديده مى‌شود

٢- مدّت خواب اصحاب كهف سه صد و نه سال بوده؛ ولى عبارت قرآن مجيد طبيعى به نظر نمى خورد، يعنى نفرموده كه سه صدو نه سال؛ بلكه فرموده سه صد سال و افزون بر آن نه سال؟

لذا مفسّرين گفته اند كه به حساب سال شمسى سه صد سال و به حساب سال قمرى سه صد و نه سال مى‌شود، حتّى مقدارى بيشترى كه به جهت اختصار به حساب نيامده و زيادى سال هاى شمسى بر سال هاى قمرى در حدود يازده روز است‌

روز هاى سال قمرى ٣٥٤ روز است+ ١١= ٣٦٥ و چون به ماه و روز و ساعت و مدّت ثبت مشخص نشده در آيه بعدى مى فرمايد: «قُلِ اللَّهُ أَعْلَمُ بِما لَبِثُوا» والله العالم بكلامه‌[١]

٣- مطلب مهم اين است كه در اين سه صد سال شمسى كه اصحاب كهف غذا و آب نخورده اند چگونه زنده مانده اند؟

جواب اين سؤال يا ايراد اين است كه همان گونه كه خواب طويل و عمر دراز فوق العاده بوده غذا و آشاميدنى آن‌ها به مقدار لازم به طور فوق العاده و اعجاز به آنان مى رسيده و همه طرق به طرق مادّى ختم نمى‌شود، و خداوند بر هر چيز و هر راه وهر وسيله و سبب قادر است، و براى يك مسلمان اين سؤال بسيار پيش پا افتاده است؛ ما امروز از مرتاضان هندو در هند قصه هاى مى شنويم كه اين سؤال را قطع نظر از اعجاز، تا حدود زيادى در ذهن ما به قبول ممكن- امكان عرفى- مى سازد. از گذشته‌ها مردم خواب زمستانى‌ى پاره‌اى از حيوانات‌

[١] - قصه اصحاب كهف در كتب آسمانى به جز قرآن مجيد نيامده است چون تاريخ وقوع به مدّتها بعد از ظهور حضرت عيسى بوده است، و احتمال مى رود كه يك يا دو قرن قبل از اسلام بوده باشد، و مورخين اروپايى بعد اين داستان را در كتب تاريخ با اختلاف در فروعات مسأله با گفتار قرآن مجيد نقل كرده‌اند.