مؤید این مطلب مطلبی است راجع به پیغمبر اکرم. قرآن کریم به پیغمبر اکرم راجع به مأموریتش یعنی تبلیغ اسلام و هدایت مردم میفرماید:«انّا سَنُلْقی عَلَیک قَوْلًا ثَقیلًا» [١] عن قریب یک بار سنگین به دوش تو خواهیم گذاشت. باری است که به دوش پیغمبر سنگینی میکند، به دوش پیغمبران سنگینی میکند! چه میگوییم ما؟!.

موسی علیه السلام در ادامه تقاضاهای خود گفت:«وَ احْلُلْ عُقْدَةً مِنْ لِسانی» خدایا گره را از زبان من باز کن، به من بیانی رسا و گوارا بده، سخنوری و ناطقه بده، «یفْقَهوا قَوْلی» [٢] به من قدرت تفهیم بده که آن حقیقتی را که به من وحی میکنی به مردم القاء کنم و مردم بفهمند، درک کنند؛ رابطهای بین من و مردم برقرار کن که مردم مطلب را عیناً آن طوری که تو میخواهی از من بگیرند نه اینکه من چیزی بگویم و آنها پیش خود چیز دیگری خیال کنند و من نتوانم آنچه را که دارم بیان کنم. قدرت و قوّه بیان یک امر طبیعی است (البته مقداری از آن اکتسابی است) ولی امور طبیعی باید با تمرین و اکتساب تقویت بشوند، مثل کارهای ورزشی که شخص باید یک استعدادی داشته باشد و این استعداد در اثر تمرینهای ورزشی تکمیل میشود.

در عین حال خوشبختانه باید گفت که در جهان شیعه در اثر برکت امام حسین علیه السلام خطبای بسیار قوی و نیرومند و عالیقدر، چه از نظر بیان و چه از نظر غیربیان ظهور کردهاند و الحمدِ للَّهِ الآن هم چنین افرادی هستند که انصافاً از نظر نطق و سخنوری آیتی هستند. من در نظر ندارم اسم کسی را ببرم ولی چنین اشخاصی وجود دارند و جای تشکر است و افراد زحمت کشیدهای هستند و انصاف این است که در کار خودشان به اندازهای که شرایط برایشان مساعد بوده زحمات زیادی کشیدهاند.

موسی علیه السلام در ادامه سخنانش میگوید:«وَاجْعَلْ لی وَزیراً مِنْ اهْلی. هرونَ اخی» [٣] خدایا من فکر میکنم که به تنهایی از عهده کار تبلیغ و هدایت مردم برنمی آیم، شریک و همکار میخواهم. اما منِ بدبخت هنوز اینطور احساس نمیکنم، هنوز خیال میکنم که به تنهایی کافی هستم. همکار یعنی چه؟ همفکر یعنی چه؟ همگام یعنی چه؟ من باید به تنهایی کار کنم. ولی موسی میگوید: خدایا کارِ تبلیغ است، کار هدایت است، کار ارشاد مردم است، منِ پیغمبر به تنهایی از عهده این کار برنمی آیم؛ خدایا برای من یک

[١]. مزّمل/ ٥.[٢]. طه/ ٢٧ و ٢٨.[٣]. طه/ ٢٩ و ٣٠.