مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٦٠٥ - اما تحریفات معنوی
حادثه تحریف معنوی صورت گرفته است.].
٣٢. اما عاملها:.
گفتیم که عامل تحریف به طورکلی دو قسم است: عامل عداوت و غرض، و دیگر عامل اسطوره سازی. اینجا باید عامل سومی هم اضافه کنیم، دوستی و تمایل. مثال عامل غرض، جعلها و تحریفهای مسیحیان درباره رسول اکرم و جعل و تحریفهای امویین درباره حضرت امیر است؛ و مثال عامل دوستی، همه اکاذیبی است که افراد و اقوام برای نیاکان خود جعل میکنند. در مورد امام، او را اخلالگر و تفرقه انداز خواندند که قبلًا گذشت.
اما «اسطوره سازی» خود یک حس اصیل است در بشر که قبلًا اشاره کردیم.
افسانه مجروح شدن پرِ جبرئیل در جنگ خیبر و همچنین افسانه دونیم کامل شدن «مرحب» و نفهمیدن خودش. ایضاً افسانه پرتاب کردن ابی الفضل هشتاد نفر را در صفین به هوا که هشتادمین رفته بود بالا و هنوز اولی برنگشته بود، و پس از برگشتن یکی یکی را دو نیم کرد. همچنین است افسانه ششصد هزار کشته و هفتاد و دو ساعت بودن روز عاشورا.
عوامل سه گانه فوق در همه جهان بوده و هست.
اما عامل خصوصی: از طرف اولیاء دین پیشنهاد شده که اقامه عزای حسین بن علی بشود و قبرش زیارت شود و او به عنوان یک فداکار بزرگ همیشه نامش زنده و پاینده باشد. این موضوع تدریجاً سبب شد که بعضی مرثیه خوانان حرفهای پیدا شوند و کم کم مرثیه خوانی به صورت یک فن و هنر از یک طرف، و وسیله زندگانی از طرف دیگر درآید؛ از طرفی فکری پیدا شود که چون گریاندن بر ابی عبداللَّه ثواب جزیل و اجر عظیم دارد پس به حکم «الْغایاتُ تُبَرِّرُ الْمَبادی» (هدف، وسیله را مباح میکند) از هر وسیلهای میشود استفاده کرد.
اینجاست که جعل و دروغ در نظر عدهای مشروع میشود.
به قول حاجی [نوری] اگر اینچنین است، پس چون ادخال سرور در دل مؤمن نیز مستحب است و هدف وسیله را مباح میکند، از غیبت و حتی از بوسه و زنا نیز