مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٦٧ - نظریه دوم بستگی به موضوع آن دارد
نظریه دوم : بستگی به موضوع آن دارد
اما دیگری میگوید: نه، ارزش امر به معروف و نهی از منکر بالاتر از اینهاست، البته باتوجه به موردش. ببین امر به معروف و نهی از منکر را برای چه میخواهی بکنی؟ در چه موضوعی میخواهی امر به معروف و نهی از منکر کنی؟ یک وقت موضوع امر به معروف و نهی از منکر موضوع کوچکی است. مثلًا کسی کوچه را کثیف میکند، پوست خربزه را میاندازد در کوچه، نباید بیندازد. شما اینجا باید نهی از منکر کنید، باید او را ارشاد و هدایت کنید، باید به او بگویید این کار را نکن، درست نیست. حالا اگر شما برای نهی از منکر کردن در چنین مسألهای، به خاطر پوست خربزه در کوچه انداختن، بدانید او یک فحش ناموسی به شما میدهد، در این صورت این کار آنقدر ارزش ندارد که شما یک فحش ناموسی بشنوید.
یک وقت هم هست که موضوع امر به معروف و نهی از منکر، موضوعی است که اسلام برای آن اهمیتی بالاتر از جان و مال و حیثیت انسان قائل است. میبینید قرآن به خطر افتاده است، تمام دسیسه بازیها برای این است که با قرآن مبارزه شود، وضعیت در سرحدّ به خطر افتادن قرآن و اصول قرآنی است، در سرحدّ به خطر افتادن عدالت است، که قرآن صریح میگوید هدف انبیاء برقراری عدالت در اجتماع بشری است:
«لَقَدْ ارْسَلْنا رُسُلَنا بِالْبَیناتِ وَ انْزَلْنا مَعَهُمُ الْکتابَ وَ الْمیزانَ لِیقومَ النّاسُ بِالْقِسْطِ» [١] (مسأله ظلم و عدالت، اصل و محور زندگی بشریت است. پیغمبر اکرم فرمود:«الْمُلْک یبْقی مَعَ الْکفْرِ وَ لا یبْقی مَعَ الظُّلْمِ». هیچ اجتماعی نمیتواند بر شالوده ظلم و ستم باقی بماند.) یا آنجا که مسألهای نظیر وحدت اسلامی در خطر است، که اسلام در موضوع وحدت چه اندازه عنایت و حساسیت دارد و به وحدت مسلمین اهمیت میدهد، میفرماید:«وَ اعْتَصِموا بِحَبْلِ اللَّهِ جَمیعاً وَ لا تَفَرَّقوا» [٢]. دست دشمن را میبینی، دسیسه دشمن را میبینی که دائماً میان مسلمین تفرقه اندازی میکند؛ آیا در اینجا میگویی امر به معروف نکن، حرف نزن، نهی از منکر نکن، که اگر این را بگویم جانم در خطر است، آبرویم در خطر است، اجتماع نمیپسندد، از این مزخرفها؟!.
بنابراین، امر به معروف و نهی از منکر در مسائل بزرگ مرز نمیشناسد. هیچ
[١]. حدید/ ٢٥.[٢]. آل عمران/ ١٠٣.