مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٥١٠ - اخلاق و صفات شمر و عبیداللَّه و مسلم بن عقبه

اخلاق و صفات شمر و عبیداللَّه و مسلم بن عقبه

هر یک از این سه نفر یک نقصی در بدن یا در نسب داشتند و روی قاعده روانشناسی هر کسی که نقصی دارد میخواهد هرطور شده آن نقص را جبران کند و فعالیت زیادی میکند [١] و احیاناً جبران نقص خود را در پایین آوردن و منکوب نمودن دیگران میخواهد بنماید تا تعادل برقرار شود. درباره شمر گفتهاند:

«کان أبرص کریه المنظر، قبیح الصُّورة و کان یصطنع المذهب الخارجی (چون در سایه این مذهب بهتر میشود از اجتماع انتقام گرفت) یحارب بها علیاً و أبناءَ ه، ولکن لایتّخذه حجّة لیحارب بها معاویة وأبناءَ ه» [٢]. درباره مسلم بن عقبه گفتهاند: «کان أعور أمغر، ثائر الرّأس، کأنّما یقلع رجلیه من وحل إذا مشی» [٣] درباره عبیداللَّه گفتهاند: کان متّهم النسب فی قریش (عرب به افتخار نسبی قطع نظر از حلال زاده بودن اهمیت زیادی میداد) لأنَّ أباه زیاداً کان مجهول النّسب فکانوا یسمّونه زیاد بن أبیه. ثم ألحقه معاویة بأبی سفیان- القصّة ... و کانت امّ عبیداللَّه جاریة مجوسیة تدعی مرجانة (ظاهراً ایرانی بوده و شاید در مدت ولایت فارس او را پیدا کرد) فکانوا یعیرونه بها و ینسبونه إلیها، کان ألکن اللّسان لایقیم نطق الحروف العربیة، فکان إذا عاب الحروری من الخوارج قال «هروری» فیضحک سامعوه، وأرادمرّة أن یقول: اشهروا سیوفکم، فقال: افتحوا سیوفکم، فهجاه یزید بن مفرّغ [٤]: