میکند. شما ببینید در جامعه ما سرمایه مبلّغ شدن چیست و مبلّغ شدن از کجا شروع میشود؟ اگر کسی آواز خوبی داشته باشد و بتواند چهار تا شعر بخواند، کم کم به صورت یک مدّاح درمیآید، میایستد پای منبرها و شروع میکند به مدّاحی و مرثیه خواندن. بعد شما میبینید که یک شالکی هم به سر خودش بست و آمد روی پله اول منبر نشست. مدتی به این ترتیب سخن میگوید. بعد، از کتاب جودی، جوهری، جامع التفصیل حکایتی، قصهای نقل میکند و یا به اصطلاح از صدرالواعظین نقل میکند، که وقتی از او میپرسی از کجا نقل میکنی، میگوید از صدرالواعظین یا لسان الواعظین. هرکس خیال میکند کتابی است به نام «صدرالواعظین»، وقتی که دقت میکنیم میفهمیم که میخواهد بگوید از سینه دیگران، از زبان دیگران شنیدهام. چند تا از این یاد بگیر، چند تا از دیگری، دروغ، راست، اصلًا خبر ندارد قضیه چه هست. کم کم چهار تا پامنبری جور میکند و از پله پایین میآید پله بالاتر، کم کم میآید بالاتر و عوام مردم را جمع میکند. و اکثر بانیان مجلس فقط روی یک مسأله تکیه میکنند و آن جمعیت کشیدن است که چه کسی بهتر میتواند جمعیت جمع کند. آخر این جمعیت کشیدن برای حرف حسابی گفتن است. بعد که جمعیت جمع شد، چه حرفی میگوید؟ این خیانت است به اسلام؛ خیانت است نسبت به اسلام که مطلب از یک آواز گرم شروع بشود. و این قاعدهای است که عمومیت دارد و در بسیاری از جاها که ما بودهایم، معیار و ملاک همین بوده است و از امثال چنین چیزی مطلب شروع میشده است. و وای به حال ما در این عصر، در عصر علم، در عصر شک و تردید، در عصر شبهه، در عصری که برای اسلام اینهمه مخالف خوانیها هست و روزی نیست که در روزنامهها و مجلات، انسان یک چیزی بر علیه اسلام نبیند یا در مقالات رادیویی یک گوشهای نشنود. چرا روزنامهها درباره کلمه «مَهر» جوّ درست کردهاند؟! [١] در چنین عصری تو باید بلد باشی حرف خودت را خوب بزنی، استدلال کنی. اگر در اعصار گذشته مبلّغ شرایط سخت و سنگینی داشت، در زمان ما آن شرایط ده برابر و صد برابر شده است.

[١]. [اشاره به زمان رژیم فاسد پهلوی است.]