ترجمه و شرح مصباح الشريعة - گيلاني، عبدالرزاق - الصفحة ٥١٩ - باب هشتاد و پنجم در حسن ظنّ

بپرسند كه تو را چه بر اين داشت كه نافرمانى كردى؟ جواب ندارد و نمى‌تواند گفت كه: حسن ظنّ به تو، يا كرم تو. و از جمله فريب خورندگان و مغرورشدگان در قيد هواى نفس خواهد بود.

امّا ببايد دانست كه هر چند، بناى معامله حقّ سبحانه و تعالى با بندگان، بر اساس لطف و رأفت مشيّد است، بلكه اصل ابدا و انشاى اين نشأة، تكليفى به جهت بسط اشعّه انوار عفو و رحمت ممهّد است. چنان كه از حضرت خاتم انبيا صلّى اللَّه عليه و آله مروى است كه آن حضرت فرمود:

«لو لا انّكم تذنبون و تستغفرون اللَّه، لخلق اللَّه خلقا آخر، حتّى يذنبوا ثمّ يستغفروا اللَّه فيغفر لهم».

، ليكن بايد كه بندگان نيز، دنيا را مزرعه آخرت دانسته، اولا به تخم‌افشاني عقايد حقّه، در زمين دل پردازند.

و ثانيا بمياه طاعات، آن را آبيارى نموده از خار و خاشاك معاصى و اخلاق رديّه، پاك سازند. بعد از آن، بساط رجا و اميدوارى گسترانيده، مترقّب نزول وفود فيوض بوده باشند. پس هر كه در اين مزرعه دانه فشاند، در زمين عقبى چه خرمنهاى نعمت كه نديد و هر كه در اين باغچه نهالى نشاند، از حدائق دلگشاى جنّت، چه ميوه‌هاى لذّت كه نچيد، وَ ما تُقَدِّمُوا لِأَنْفُسِكُمْ مِنْ خَيْرٍ، تَجِدُوهُ عِنْدَ اللَّهِ هُوَ خَيْراً وَ أَعْظَمَ أَجْراً. (مزّمل- ٢٠)