ترجمه و شرح مصباح الشريعة - گيلاني، عبدالرزاق - الصفحة ٢٤٩ - باب سى و هفتم در صفات منافق

دين و اسلام را از دست بدهد.

از حسن نقل است كه مراد به «حرف» زبان است يعنى: به زبان اظهار عبادت خدا كنند و انقياد اسلام نمايند و به دل بر كفر خود راسخ باشند و اين جماعت زيانكارند در دنيا، و آنچه مدّعاى ايشان است در دنيا، از صحّت بدن و توانگرى محرومند، و زيانكارند در آخرت كه به سبب مرتدّ شدن، به عذاب ابدى گرفتار مى‌شوند و اين زيان هر دو سرا، زيانى است ظاهر و هويدا، چه زيانى از اين عظيم‌تر نيست كه كسى از عافيت دنيا محروم ماند و در آخرت به نكال و عذاب معذّب گردد.

و قال عزّ من قائل ايضا في صفتهم: وَ مِنَ النَّاسِ مَنْ يَقُولُ آمَنَّا بِاللَّهِ وَ بِالْيَوْمِ الْآخِرِ وَ ما هُمْ بِمُؤْمِنِينَ. يُخادِعُونَ اللَّهَ وَ الَّذِينَ آمَنُوا، وَ ما يَخْدَعُونَ إِلَّا أَنْفُسَهُمْ وَ ما يَشْعُرُونَ. فِي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ فَزادَهُمُ اللَّهُ مَرَضاً (بقره- ١٠، ٨)

و نيز در جاى ديگر از قرآن عزيز، در صفت منافقان فرموده است كه: بعضى از آدميان، كسانى‌اند كه مى‌گويند: ما ايمان داريم به خدا و روز قيامت، و حال آنكه ايشان نيستند صاحب ايمان و در دعواى ايمان، كاذبند و فريب مى‌دهند خداى را در اظهار اسلام با ابطان كفر و چون منافقان مى‌دانند كه خداى را فريب نتوان داد، چرا كه او عالم بر هر آشكار و نهان است، پس اين كلام بر وجه مجاز باشد نه حقيقت، و مراد آنكه معامله ايشان با خداى در اين عمل، همچون عمل كسانى است كه در صدد آن باشند كه غير خود را فريب دهند و فريب نمى‌دهند از روى حقيقت مگر خودشان را، چرا كه وبال اين عمل كه عذاب اليم و عقاب عظيم است، راجع نمى‌شود مگر به خودشان در دنيا و آخرت، و اين را نمى‌دانند.

و قال النّبىّ صلّى اللَّه عليه و آله‌: المنافق من اذا وعد اخلف، و اذا فعل افشى، و اذا قال كذب، و اذا ائتمن خان، و اذا رزق طاش، و اذا منع غاش.