با کاروان حسینی - ت بینش - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٣٧٧ - مرثيهخوانى عاتكه دختر زيد

آرى سبط ابن جوزى گفته است: «او مدّت يك سال پس از حسين (ع) زيست و سپس از اندوه درگذشت. او پس از حسين (ع) زير سايه هيچ سقفى قرار نگرفت». [١]

با اين نقل روشن مى‌شود كه آن بيت شعر را در پايان عمرش گفت. شايد زمانى آن را سرود كه نشانه‌هاى مرگ را به چشم ديد و فهميد كه هنگام جدا شدن جان از كالبدش فرا رسيده است؛ و گرنه شأن وى اقتضا مى‌كرد كه تا پايان عمر، گر چه دراز باشد، به همان حالت بماند.

برخى مورّخان نوشته‌اند كه او مرثيه اندوهبارى براى امام (ع) سرود و در آن گفت:

آن كسى كه نور بود و از او فروغ مى‌گرفتند؛

اينك در كربلا كشته‌اش روى زمين افتاده است؛

اى سبط پيامبر، خدايت پاداش نيك دهد؛

درباره رفتارى كه با ما كردى و با تو نيكو رفتار كند؛

تو كوهى استوار بودى كه به آن پناه مى‌بردم؛

و با ما با دلسوزى و ديندارى رفتار مى‌كردى؛

ديگر يتيمان و تهى دستان و بينوايان كسى را ندارند؛

كه آنان را بى‌نياز سازد و به او پناه ببرند؛

به خدا سوگند كه هيچ كس را به جاى شما خويشاوند نخواهم گرفت؛

تا آنكه ميان خاك و گل مدفون شوم. [٢]

مرثيه‌خوانى عاتكه دختر زيد

گويند: درباره وفادارى همسران امام حسين (ع) نقل شده است كه همسرش، عاتكه، دختر زيد بن عمرو بن نفيل براى آن حضرت نوحه سرايى مى‌كرد و با تمام وجودش در رثاى آن حضرت گفته است:

واحسينا! من حسين را فراموش نمى‌كنم؛

[١] . تذكرة الخواص، ص ٢٦٥.

[٢] . ر. ك: الاغانى، ج ١٦، ص ١٤٧.