با کاروان حسینی - ت بینش - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٢١ - تعريف شام
شام و حكمرانان اموى
آشنايى با سرزمين شام از جنبههاى جغرافيايى، طبيعى، اجتماعى و تاريخى و نيز شناخت حكمرانهايش در اين دوره- يعنى بنى اميه- و ماهيت حكومت آنان و ريشههاى ارتباطشان با اين سرزمين و به ويژه حاكم وقت آن، يزيد بن معاويه، به ما افقهايى نوين و ديدى روشن مىبخشد و از اين طريق مىتوانيم به شناخت ريشههاى آنچه در مطالعه اين مقطع تاريخى با آن روبرو مىشويم، دست يابيم. از اين رو شايسته است پيش از پيگيرى مسير كاروان پاك حسينى، در اين توقفگاه يعنى شام درنگى داشته باشيم.
تعريف شام
شام، نامى است كه همه سرزمينهاى واقع در سوريه، لبنان و فلسطين كنونى را در بر مىگيرد. واژهشناسان و جغرافى دانان درباره علّت نامگذارى شام، ديدگاههاى گوناگونى دارند. از جمله گفتهاند: چون سام بن نوح- كه در زبان سريانى نام او شام است- در آنجا فرود آمد، به اين نام خوانده شد. و گفتهاند: چون زمينش داراى رنگهاى گوناگون سرخ، سياه و سفيد است، از اين رو آنجا را شام خواندهاند، همان طور كه خال موجود در بدن انسان را نيز شام مىگويند. و نيز گفتهاند: چون اين سرزمين در شمال كعبه واقع است آن را شام خواندهاند؛ و شام به معناى شمال است. [١]
[١] . خطط الشام، ج ١، ص ٧.