تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٢٨٣ - ويژگيهاى اخلاقى مهاجر

و آنچه را كه در سرزمينهاى زير سلطه فرعون و گماشتگان وى مى‌گذشت به او گفت.

«قالَ لا تَخَفْ نَجَوْتَ مِنَ الْقَوْمِ الظَّالِمِينَ‌- گفت: نترس كه از گروه ستمكاران نجات يافته‌اى.» و به محض اين كه موسى به نزد او حاضر شد، دستور داد تا برايش خوراك بياورند، و موسى با آن كه گرسنه بود از خوردن غذا خوددارى كرد، و چون شعيب سبب آن را پرسيد، گفت: ما از خاندانى هستيم كه براى خدمت انجام داده شده در راه خدا از ديگران مزد نمى‌گيريم، و در اين باره اصرار ورزيد، تا اين كه شعيب به او توضيح داد كه ما براى هر مهمانى كه بر ما وارد شود چنين كارى را انجام مى‌دهيم.

اين ايستار يكى از صفات و خصوصيات اخلاقى مهاجران مكتبى را براى ما بيان مى‌كند، چه بر مهاجر لازم است كه از ذلت و خوارى خود را در امان نگاه دارد، و ارزشهايى را كه به خاطر آنها به مهاجرت پرداخته است حفظ كند، و بسيارى از مهاجران، خواه از كارگران بوده باشند يا از مجاهدان، در آن هنگام كه به سرزمينهاى خاورى يا باخترى روانه مى‌شوند، ارزشهاى خودشان را فراموش مى‌كنند، و بر شخصيت آنان ارزشها و روشهاى زندگى جامعه محل مهاجرت انعكاس پيدا مى‌كند، زيرا كه اين مجتمع نيرومند است و آنان وسيله‌اى براى محافظت خود از جريانهايى كه در آن مى‌گذرد در اختيار ندارند، و به همين سبب در آن مى‌گدازند و با آن آميخته مى‌شوند.

/ ٣٠١ بر مهاجر است كه براى محافظت ارزشهاى خود بكوشد، و پيش از انديشيدن درباره فراهم آوردن خوراك و پوشاك، به مستحكم و مصون كردن شخصيت خويش بينديشد و موسى (ع) تا يقين نكرد كه خوردن خوراك اهدايى شعيب مايه ذلت و خوارى فراهم نخواهد آورد، به خوردن آن نپرداخت.

[٢٦] «قالَتْ إِحْداهُما يا أَبَتِ اسْتَأْجِرْهُ إِنَّ خَيْرَ مَنِ اسْتَأْجَرْتَ الْقَوِيُّ الْأَمِينُ‌- يكى از آن دو (دختر) گفت: اى پدر! او را به مزدورى بگير كه بهترين كسى خواهد بود كه به مزدورى گرفته‌اى و نيرومند و امين است.»