تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ١٢١ - شرح آيات

چنين رفتارى در ساختن جامعه‌اى اصولى بلند مرتبه و دور از علاقه‌هاى مادّى، سهمى دارد، و از اين آيه چنان الهام مى‌گيريم كه تواضع و فروتنى، و مخصوصا در نزد كسى كه حامل رسالت پروردگار خويش است، چه اهميتى دارد.

در كتاب مصباح الشريعه منسوب به امام صادق (ع) آمده است

«و خدا گراميترين آفريده و خواجه آفريدگانش محمّد (ص) را به فروتنى فرمان داد، و گفت:/ ١٣١ وَ اخْفِضْ جَناحَكَ لِمَنِ اتَّبَعَكَ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ‌ و تواضع كشتزار خشوع است و ترس از خدا و آزرم، و اينها جز از آن و در آن آشكار نمى‌شود، و شرف تمام حقيقى جز براى متواضع در برابر خدا مسلم نمى‌شود». [٣٩] [٢١٦] اصولى بودن ايستار در بيزارى از كسى كه مخالف شرع الاهى است تجلّى پيدا مى‌كند.

«فَإِنْ عَصَوْكَ فَقُلْ إِنِّي بَرِي‌ءٌ مِمَّا تَعْمَلُونَ‌- پس اگر فرمان تو نبردند، بگو كه: من از آنچه مى‌كنيد بيزارم.» رسول اللَّه (ص) در برابر رسالتهاى پروردگارش هيچ سستى نمى‌ورزيد، و اگر كسى نافرمانى خدا مى‌كرد و بر او سخت مى‌گرفت، و بر كسى كه مى‌خواست از محكوم به حدّى شرعى شفاعت كند سخت خشمگين مى‌شد.

خلفاى راشدين نيز چنين بودند، و امير المؤمنين (ع)، در آن هنگام كه بزرگان قوم و سران سپاه از او تقاضاى عفو براى محكوم به حدى مى‌كردند به آنان وعده مى‌كرد كه هر چه دارد به آنان ببخشد، سپس آنچه داشت مى‌داد و سپس مقصر را به مجازات تعيين شده مى‌رساند، و چون از او در اين باره پرسش مى‌كردند، مى‌گفت كه اين حدّ شرعى چيزى است كه در ملكيت من نيست.

[٢١٧] و رسول اللَّه (ص) براى دنبال كردن خط سير اصلاحى با حزم و استقامت بر پروردگارش توكل مى‌كرد كه با نيروى خود مؤمنين را بر كافران پيروز مى‌ساخت.