تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٤١٨ - شرح آيات

مى‌جويند.

از اين جا بر ما معلوم مى‌شود كه چه رابطه‌اى ميان دو آيه اول و دوم اين درس وجود دارد، چه طرد كردن اسلام براى دوستى بت پرستانه با تشجيع شخص بر مودت و دوستى رحمانى در برابر يكديگر قرار مى‌گيرد كه بر اساس توحيد و يكتا پرستى استوار است. پس به همان گونه كه ابراهيم چون به جنگ با بت پرستى پرداخت سبب ايمان لوط به او شد، و خدا اسحاق و يعقوب، و در پى ايشان اسباط و تجمع ايمانى را روزى او كرد، و اين تجمع به او در دنيا بركت بخشيد و جزاى كامل و وافى به ابراهيم (ع) رسيد، در آخرت نيز خدا او را در صالحان داخل خواهد كرد. و آنان كسانى هستند كه، بر خلاف بت پرستان، از يكديگر بيزارى و تبرى نمى‌جويند.

آيا كدام تجمع براى اسلام مبارك است؟ و آيا هر تجمعى مفيد است؟ و بر كدام اساس؟

تجمعات امروزى بر محورهاى بت پرستانه قائم است، همچون تجمع بر گرد (بت ميهنى، يا بت اقليمى، يا قومى، يا نژادى، يا طبقاتى) كه هر كدام از آنها براى خود رمز و پرچم يا علمى دارد، يا شخص (طاغوت) يا نامهاى ديگر (همچون سرباز گمنام، يا مجسمه آزادى، يا مجسمه فيل، يا تمساح، يا ابو الهول، و نظاير اينها).

و اين نمادها هيچ معنايى جز تمايل به بت پرستى ندارد، بدان جهت كه كسانى كه/ ٤٤٤ در دوران جاهليت بتان را از خرما مى‌ساختند و چون گرسنه مى‌شدند آنها را مى‌خوردند، آيا به راستى آنها را خدايان خود مى‌دانستند؟! هرگز ... چه اگر حقيقة آنها را خدايان خود مى‌دانستند، در هنگام گرسنگى به خوردن آنها نمى‌پرداختند. بلكه آنها را رمز تجمع خود به حساب مى‌آوردند، و به همين سبب بود كه هر قبيله براى خود بتى ويژه داشت.

شرح آيات

[٢٥] «وَ قالَ إِنَّمَا اتَّخَذْتُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ أَوْثاناً مَوَدَّةَ بَيْنِكُمْ فِي الْحَياةِ