شرايع و اخلاقيات اسلامى در آن رواج پيدا مى‌كند و در نتيجه به صورت يك مجتمع مبتنى بر فضيلت درمى‌آيد، ولى بيگانه به عكس اين عمل مى‌كند، و چنان كه قرآن حكيم گفته است: «وَ جَعَلُوا أَعِزَّةَ أَهْلِها أَذِلَّةً- عزيزان اهل آن را ذليل مى‌كنند».

هنگامى كه انگليسيها به عنوان استعمارگر در عراق داخل شدند، اعلانى در نجف اشرف انتشار يافت كه در آن حكومت استعمارى نياز خود را به عده‌اى از مردم براى خدمتگزارى در دستگاه پليس اظهار كرده بود، و شرط آن بود كه سن داوطلبان خدمت ميان هجده و سى و پنج سال بوده باشد، و داوطلبان كار در موعد معين حضور پيدا كردند، و چون به بيش از ده تن براى خدمت نيازى نبود، فرمانده محلى برپا خاست و به ايشان گفت: به شما نيازى ندارم، ولى اگر در ميان شما عده‌اى ولد الزّنا وجود داشته باشد، آنان بر جاى خود باقى بمانند، پس در حالى كه هر يك از حاضران به ديگرى نگاه مى‌كرد، متفرق شدند و جز عده كمى باقى نماندند و آنان از كسانى بودند كه جامعه آنان را از خود طرد كرده بود و بنا بر اين بيمى از آن نداشتند كه ولد الزنا به شمار آيند، و مردمانى پست و رذل بودند و بسا امكان آن بود كه زنازاده نباشند، ولى فدا كردن شرف براى خدمت كردن به اجنبى براى آنان هيچ اهميتى نداشت، در صورتى كه انسان شريف هرگز به آن راضى نمى‌شود كه ضد فرزندان ميهن خويش به خدمت بيگانه درآيد و ارزشهاى اجتماع را فدا كند.

/ ١٨٥ «وَ كَذلِكَ يَفْعَلُونَ‌- و چنين مى‌كنند.» و در اين بخش از آيه تأكيدى از جانب خدا بر حقيقتى كه بلقيس آن را درباره پادشاهان طرح كرد، مشاهده مى‌شود.

/ ١٨٦

[سوره النمل (٢٧): آيات ٣٥ تا ٤٤]

وَ إِنِّي مُرْسِلَةٌ إِلَيْهِمْ بِهَدِيَّةٍ فَناظِرَةٌ بِمَ يَرْجِعُ الْمُرْسَلُونَ (٣٥) فَلَمَّا جاءَ سُلَيْمانَ قالَ أَ تُمِدُّونَنِ بِمالٍ فَما آتانِيَ اللَّهُ خَيْرٌ مِمَّا آتاكُمْ بَلْ أَنْتُمْ بِهَدِيَّتِكُمْ تَفْرَحُونَ (٣٦) ارْجِعْ إِلَيْهِمْ فَلَنَأْتِيَنَّهُمْ بِجُنُودٍ لا قِبَلَ لَهُمْ بِها وَ لَنُخْرِجَنَّهُمْ مِنْها أَذِلَّةً وَ هُمْ صاغِرُونَ (٣٧) قالَ يا أَيُّهَا الْمَلَؤُا أَيُّكُمْ يَأْتِينِي بِعَرْشِها قَبْلَ أَنْ يَأْتُونِي مُسْلِمِينَ (٣٨) قالَ عِفْرِيتٌ مِنَ الْجِنِّ أَنَا آتِيكَ بِهِ قَبْلَ أَنْ تَقُومَ مِنْ مَقامِكَ وَ إِنِّي عَلَيْهِ لَقَوِيٌّ أَمِينٌ (٣٩)

قالَ الَّذِي عِنْدَهُ عِلْمٌ مِنَ الْكِتابِ أَنَا آتِيكَ بِهِ قَبْلَ أَنْ يَرْتَدَّ إِلَيْكَ طَرْفُكَ فَلَمَّا رَآهُ مُسْتَقِرًّا عِنْدَهُ قالَ هذا مِنْ فَضْلِ رَبِّي لِيَبْلُوَنِي أَ أَشْكُرُ أَمْ أَكْفُرُ وَ مَنْ شَكَرَ فَإِنَّما يَشْكُرُ لِنَفْسِهِ وَ مَنْ كَفَرَ فَإِنَّ رَبِّي غَنِيٌّ كَرِيمٌ (٤٠) قالَ نَكِّرُوا لَها عَرْشَها نَنْظُرْ أَ تَهْتَدِي أَمْ تَكُونُ مِنَ الَّذِينَ لا يَهْتَدُونَ (٤١) فَلَمَّا جاءَتْ قِيلَ أَ هكَذا عَرْشُكِ قالَتْ كَأَنَّهُ هُوَ وَ أُوتِينَا الْعِلْمَ مِنْ قَبْلِها وَ كُنَّا مُسْلِمِينَ (٤٢) وَ صَدَّها ما كانَتْ تَعْبُدُ مِنْ دُونِ اللَّهِ إِنَّها كانَتْ مِنْ قَوْمٍ كافِرِينَ (٤٣) قِيلَ لَهَا ادْخُلِي الصَّرْحَ فَلَمَّا رَأَتْهُ حَسِبَتْهُ لُجَّةً وَ كَشَفَتْ عَنْ ساقَيْها قالَ إِنَّهُ صَرْحٌ مُمَرَّدٌ مِنْ قَوارِيرَ قالَتْ رَبِّ إِنِّي ظَلَمْتُ نَفْسِي وَ أَسْلَمْتُ مَعَ سُلَيْمانَ لِلَّهِ رَبِّ الْعالَمِينَ (٤٤)