بیان المراد؛ شرح فارسی بر اصول الفقه - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١١٦٩ - كلمه«فساد»

و عليه فما له قابليّة أن يكون صحيحا يصحّ أن يتّصف بالفساد، و ما ليس له ذلك لا يصحّ وصفه بالفساد.

و صحّة كلّ شيئ بحسبه، فمعنى صحّة العبادة مطابقتها لما هو المأمور به من جهة تمام أجزائها و جميع ما هو معتبر فيها، و معنى فسادها عدم مطابقتها له من جهة نقصان فيها. و لازم عدم مطابقتها لما هو مأمور به عدم سقوط الامر و عدم سقوط الأداء و القضاء.

و معنى صحّة المعاملة مطابقتها لما هو المعتبر فيها من أجزاء و شرائط و نحوها، و معنى فسادها عدم مطابقتها لما هو معتبر فيها. و لازم عدم مطابقتها عدم ترتّب اثرها المرغوب فيه عليها من نحو النّقل و الانتقال في عقد البيع و الاجارة، و من نحو العلقة الزّوجيّة في عقد النّكاح ... و هكذا.

ترجمه:

٣- كلمه «فساد»

كلمه « فساد » داراى معنائى ظاهر است و مقصود از آن معنائى است مقابل صحّت و تقابل بين آنها على الاصحّ قبيل تقابل عدم و ملكه مى‌باشد نه تقابل نقيضين و نه ضدّين.

بنابراين عملى كه قابليّت صحيح بودن را دارد مى‌توان بفساد متّصف نمود و عملى كه چنين نيست توصيفش بفساد صحيح نيست.

البتّه بايد توجّه داشت كه در صحّت هرچيزى بحسب خودش مى‌باشد، بنابراين معناى صحّت عبادت مطابق بودنش با مأموربه از جهت واجد بودنش نسبت بتمام اجزاء و جميع امورى كه در آن معتبر است مى‌باشد و معناى فساد آن عدم مطابقتش با مأموربه از جهت نقصانى كه در آنست مى‌باشد و لازمه عدم مطابقت آن با مأموربه آنستكه امر ساقط نشده در نتيجه اداء و قضاء باقى باشند.

و معناى صحّت معامله، مطابقتش با آنچه از اجزاء و شرائط در آن اعتبار شده مى‌باشد و معناى فساد آن عدم مطابقتش با امور معتبره در آنست و لازمه عدم مطابقتش آنستكه اثر مطلوب و مرغوب در آن از قبيل نقل و انتقال در عقد بيع و اجاره و نظير علقه زوجيّت در عقد نكاح و امثال اينها بر عقد و معامله واقع شده مترتّب‌