إيضاح الكفاية - فاضل لنكرانى، محمد - الصفحة ٣٧٩ - بيان ثمره اول
به بيان بعضى از آنها پرداخته و درعينحال، مورد اشكال قرار دادهاند.
تذكّر: مصنّف براى آن ثمرات- سه ثمره- يك ايراد مشترك بيان كرده و درعين حال نسبت به هركدام از آنها يك اشكال اختصاصى ذكر نموده، ما هم براى سهولت تبيين مطلب، ترتيب متن كتاب را رعايت ننموده و به اين ترتيب آن را بيان مىكنيم كه:
ابتدا، اصل ثمره و سپس اشكال مشترك و بعد از آن به ذكر اشكال اختصاصى مربوط به هريك از آنها مىپردازيم.
بيان ثمره اوّل:
گفتهاند اگر انسان، نذر كند كه يك واجبى را انجام دهد در اين صورت اگر مقدّمه واجب را واجب بدانيم، نتيجهاش در نذر مذكور هم ظاهر مىشود كه: اگر آن مكلّف، مقدّمه يك واجب را انجام دهد به نذر خود، عمل كرده است زيرا «مقدّمة الواجب واجبة» امّا چنانچه قائل به ملازمه نشده و گفتيم مقدّمه واجب، وجوب ندارد، مكلّفى كه مقدّمه يك واجب را انجام مىدهد به نذر خود موافقت ننموده «لانّ مقدّمة الواجب ليست بواجبة.»
اشكال مشترك: مسأله موافقت و مخالفت با نذر و اينكه در چه موردى موافقت با نذر حاصل شده و در كجا مخالفت تحقّق پيدا كرده، حكم شرعى نيست و ارتباطى به شارع مقدّس ندارد.
سؤال: اگر مكلّفى نماز ظهرش را صحيحا اتيان نمود چه كسى حكم مىكند كه مأتىّ به با مأمور به موافقت و انطباق دارد؟
جواب: اگر نماز انسان از نظر اجزا و شرائط مطابق دستور شارع باشد، عقل حكم مىكند آن نماز، مطابق با حكم خداوند متعال است.