تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٠١
هنگامى كه ركوع مىكنى يا سر از ركوع برمىدارى، و يا سجده مىكنى؛ چرا كه نماز ما و نماز فرشتگان در هفت آسمان، همين گونه است، و براى هر چيزى زينتى است، و زينت نماز بلند كردن دستها در هر تكبير است». «١»
در حديثى، از امام صادق عليه السلام در تفسير اين آيه مىخوانيم كه، با دست مباركش اشاره كرده، فرمود: «منظور اين است كه دستها را اين گونه در آغاز نماز بلند كنى، به طورى كه كف آنها رو به قبله باشد». «٢»
ولى تفسير اول از همه مناسبتر است؛ چرا كه منظور نفى اعمال بتپرستان است كه عبادت و قربانى را براى غير خدا مىكردند، ولى با اين حال، جمع ميان همه معانى و رواياتى كه در اين باب رسيده است، هيچ مانعى ندارد و به خصوص اين كه: درباره بلند كردن دست به هنگام تكبيرات، روايات متعددى در كتب شيعه و اهل سنت نقل شده است، به اين ترتيب، آيه، مفهوم جامعى دارد كه اينها را نيز شامل مىشود.
***
و در آخرين آيه اين سوره، با توجه به نسبتى كه سران شرك به آن حضرت مىدادند، مىفرمايد: «تو ابتر و بلا عقب نيستى، دشمن تو ابتر است»! «إِنَّ شانِئَكَ هُوَ الأَبْتَرُ».
«شانِئ» از ماده «شَنَئآن» (بر وزن ضربان) به معنى عداوت، كينهورزى و بدخلقى، به معنى كسى است كه داراى اين وصف باشد.
قابل توجه اين كه: «ابتر» در اصل به معنى «حيوان دم بريده» است، «٣» و انتخاب اين تعبير، از سوى دشمنان اسلام، به منظور هتك و توهين بود.