تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٠١
اين احتمال نيز در تفسير آيه داده شده است: «تكاثر» و «تفاخر» آن چنان آنها را به خود مشغول داشته، كه تا لحظه ورود در قبر نيز ادامه دارد.
ولى معنى اول با تعبير «زُرْتُمُ الْمَقابِرَ» و همچنين شأن نزولها و خطبه «نهج البلاغه» كه به خواست خدا بعداً به آن اشاره مىشود، سازگارتر است.
«أَلْهاكُم» از ماده «لهو» به معنى سرگرم شدن به كارهاى كوچك و غافل ماندن از اهداف و كارهاى مهم است، «راغب» در «مفردات» مىگويد: «لهو» چيزى است كه انسان را به خود مشغول داشته، و از مقاصد و اهدافش بازمىدارد.
«تكاثر» از ماده «كثرت» به معنى تفاخر، مباهات و فخرفروشى بر يكديگر است. «١»
«زُرْتُم» از ماده «زيارة» و «زَوْر» (بر وزن قول) در اصل، به معنى قسمت بالاى سينه است، سپس به معنى ملاقات كردن و روبرو شدن به كار رفته است، و «زَوَر» (بر وزن سفر) به معنى كج شدن قسمت بالاى سينه است، و از آنجا كه دروغ نوعى انحراف از حق است، به آن، «زُور» (بر وزن كور) اطلاق مىشود.
«مَقابِر» جمع «مقبرة» به معنى محل قبر ميت است، و زيارت كردن مقابر در اينجا يا كنايه از مرگ است، (طبق بعضى از تفاسير) و يا به معنى رفتن به سراغ قبرها براى شمارهكردن و تفاخر نمودن (طبق تفسير مشهور).
و همان گونه كه گفتيم: معنى دوم صحيحتر به نظر مىرسد، و يكى از شواهد آن سخنى است كه از اميرمؤمنان على عليه السلام در اين زمينه در «نهج البلاغه» آمده است كه بعد از تلاوت «أَلْهاكُمُ التَّكاثُرُ حَتَّى زُرْتُمُ الْمَقابِرَ» فرمود: يا لَهُ