چقدر نازيباست ملتى اين چنين، و آئينى آن چنان، در ميدان علم و دانش عقب بمانند و نيازمند ديگران و حتى وابسته به آنها شوند.
***
٢- ذكر خدا در هر حال
آغاز دعوت پيغمبر اكرم صلى الله عليه و آله از ذكر نام خدا شروع شد، «اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّكَ».
و جالب اين كه: تمام زندگانى پر بار او آميخته با ذكر خدا و ياد خدا بود.
ذكر خداوند با هر نفسش توأم بود، برمى‌خاست، مى‌نشست، مى‌خوابيد، راه مى‌رفت، سوار مى‌شد، پياده مى‌شد و توقف مى‌كرد، همه با ياد خدا بود و با نام «اللَّه».
هنگامى كه از خواب بيدار مى‌شد، مى‌فرمود: «الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي أَحْيانا بَعْدَ مَا أَماتَنا وَ إِلَيْهِ النُّشُورُ».
«ابن عباس» مى‌گويد: شبى خدمتش خوابيده بودم، هنگامى كه از خواب بيدار شد، سر به سوى آسمان بلند كرد، و ده آيه آخر سوره «آل عمران» را تلاوت فرمود: «إِنَّ في‌ خَلْقِ السَّماواتِ وَ الأَرْضِ وَ اخْتِلافِ اللَّيْلِ وَ النَّهار ...» سپس عرضه داشت: «اللَّهُمَّ لَكَ الْحَمْدُ أَنْتَ نُورُ السَّمواتِ وَ الأَرْضِ وَ مَنْ فِيْهِنَّ ... اللَّهُمَّ لَكَ أَسْلَمْتُ وَ بِكَ آمَنْتُ وَ عَليْكَ تَوَكَّلْتُ وَ الَيْكَ أَنْبَتُ ...».
هنگامى كه از خانه بيرون مى‌آمد، مى‌فرمود: «بِسْمِ اللَّهِ، تَوَكَّلْتُ عَلَى اللَّهِ، اللَّهُمَّ انِّى أَعُوذُ بِكَ أَنْ أَضِلَّ، أَوْ أُضِلَّ، أَوْ أَزِلَّ، أَوْ أَظْلِمَ، أَوْ أُظْلِمَ، أَوْ أَجْهَلَ أَوْ يُجْهِلَ عَلَىَّ».
و هنگامى كه وارد مسجد مى‌شد، مى‌فرمود: «أَعُوذُ بِاللَّهِ الْعِظِيْمِ وَ بِوَجْهِهِ الْكَرِيْمِ وَ سُلْطانِهِ الْقَدِيْمِ مِنَ الشَّيْطانِ الرَّجِيْمِ».
و هنگامى كه لباس نوى در تن مى‌كرد، عرض مى‌كرد: «أَللَّهُمَّ لَكَ الْحَمْدُ