پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٦٨٧ - شرح و تفسير راه نجات

امام عليه السّلام در اين بخش از خطبه چنانكه در بالا آمد راهيابى به سوى حق را شناخت تاركان و مخالفان حق شمرده است و به سه گروه اشاره فرموده است:

گروهى كه حق را ترك كرده‌اند، و گروهى كه پيمان قرآن را شكسته‌اند، و گروهى كه آن را پشت سرافكنده‌اند، تفاوت اين سه گروه روشن است؛ بعضى حق را رها مى‌كنند بى آن كه آن را تحقير كنند بعضى علاوه بر آن به تحقير حق مى‌پردازند و بعضى ديگر پيمانهاى الهى را مى‌شكنند، كه ظاهرا اشاره به آيه شريفه قرآن است كه مى‌فرمايد: « «أَ لَمْ يُؤْخَذْ عَلَيْهِمْ مِيثاقُ الْكِتابِ أَنْ لا يَقُولُوا عَلَى اللَّهِ إِلَّا الْحَقَّ وَ دَرَسُوا ما فِيهِ»؛ آيا پيمان كتاب خدا از آنها گرفته نشده بود كه بر خدا دروغ نبندند و جز حق نگويند و آنان بارها آن را خوانده بودند» [١].

گر چه اين آيه به ظاهر در مورد «بنى اسرائيل» است ولى درباره ديگران نيز مى‌تواند صادق باشد.

آرى با شناخت اين تاركان حق، و ناقضان پيمانهاى الهى، و تحقيركنندگان كتاب خدا و شناخت اصولى كه بر زندگى آنها حاكم است و مخالفت با آن، مى‌توان راه حق را پيدا كرد.

سپس امام عليه السّلام در آخرين بخش اين خطبه براى كسب اطمينان بيشتر، جهت دست يافتن به حق و درك حقيقت مفاهيم قرآن، طريق ديگرى را ارائه مى‌دهد و آن تمسّك به ذيل عنايت اهل بيت و عترت عليهم السّلام است كه پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله آن را به عنوان يكى از دو شى‌ء گرانمايه كه در ميان امّت به يادگار مى‌گذارد، شمرده است.

امام عليه السّلام در اين بخش مى‌فرمايد: «اين (آگاهيها) را از اهلش، بياموزيد، زيرا آنها حيات علم و مرگ جهل‌اند، آنها هستند كه حكمشان شما را از علمشان، آگاه مى‌سازد، و سكوتشان از منطقشان، و ظاهرشان از باطنشان، آنها نه با دين‌

[١] اعراف، آيه ١٦٩.