پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٨٢ - خطبه در يك نگاه

مى‌كند و آثار و بركات تقوا در وجود انسان را بر مى‌شمرد.

در بخش سوّم، سخن از ناپايدارى دنيا و سرعت زوال نعمتها و ناتمام ماندن آرزوها و كم بودن فاصله زندگى و مرگ مى‌گويد.

در بخش چهارم اين خطبه با نصايح و اندرزهاى دقيق و حساب شده، همگان را به اطاعت پروردگار دعوت مى‌كند و از فراموشى جهان آخرت و گرفتار شدن در چنگال غفلت و عدم توجه به وضع دنياى زودگذر بر حذر مى‌دارد.

ارتباط اين چهار بخش در ايجاد يك مجموعه، از اندرزهاى منسجم بر كسى پوشيده نيست.

تعبيرات اين خطبه چنان فصيح و بليغ و لطيف است كه نويسنده كتاب «الطراز» (امام يحيى زيدى از علماى قرن هشتم) در پايان اين خطبه بيانى دارد كه عين عبارت او چنين است: «لو كان كلام من كلام البشر معجزة لكان هذا هو الأوّل و لو أعجز شي‌ء من الكلام بعد كلام اللّه لكان هذا هو الثّاني؛ اگر سخنى از سخنان بشر معجزه باشد اين نخستين آنهاست و اگر كلامى بعد از كلام خدا اعجاز آميز باشد اين همان كلام دوّم است» [١].

[١] مصادر نهج البلاغه، جلد ٢، صفحه ٢٥٢.