پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٥٢٧ - نكته

نكته‌

دانشمندان در بحث شناخت و معرفت از جمله حجابهاى معرفت را حجاب هواپرستى ذكر كرده‌اند، آن گونه كه قرآن مجيد مى‌فرمايد: « «أَ فَرَأَيْتَ مَنِ اتَّخَذَ إِلهَهُ هَواهُ وَ أَضَلَّهُ اللَّهُ عَلى‌ عِلْمٍ وَ خَتَمَ عَلى‌ سَمْعِهِ وَ قَلْبِهِ وَ جَعَلَ عَلى‌ بَصَرِهِ غِشاوَةً»؛ آيا ديدى كسى كه معبود خود را هواى نفس خويش قرار داده و خداوند او را با آگاهى (بر اين امر كه شايسته هدايت نيست) گمراه ساخته و بر گوش و قلبش مهر زده و بر چشمش پرده افكنده است» [١].

چه زيبا فرمود امير مؤمنان على عليه السّلام در خطبه نورانى ١٠٩: «من عشق شيئا أعشى بصره؛ كسى كه به چيزى عشق ورزد چشم او را كم نور و يا بى‌نور مى‌كند».

تفسير به رأى و تطبيق آيات الهى به رأى، يكى ديگر از دامهاى بزرگ شيطان است كه جمله‌ها را از معنى واقعى خود تهى مى‌كند و به شكل دلخواه در مى‌آورد، و وحى الهى را به كلى از ارزش مى‌اندازد، به همين دليل در احاديث اسلامى اين كار به منزله كفر شناخته شده، امام صادق عليه السّلام مى‌فرمايد: «من فسّر برأيه آية من كتاب اللّه فقد كفر؛ كسى كه يك آيه قرآن را تفسير به رأى كند كافر شده» [٢].

و از آن جا كه مبارزه با اين دو انحراف به طور قاطع از برنامه‌هاى حضرت مهدى ارواحنا فداه مى‌باشد، شارحان نهج البلاغه- چنانكه گذشت- معتقدند كه ضمير در عبارات بالا به حضرت مهدى عليه السّلام باز مى‌گردد.

[١] جاثيه، آيه ٢٣.

[٢] تفسير برهان، جلد ١، صفحه ١٩.