پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٥١١ - شرح و تفسير دروغگويان بىانصاف!

گرفته، پارس مى‌كنند» [١].

اين همان حادثه معروفى است كه «اصحاب جمل» به هنگامى كه از «مدينه» به سوى «بصره» مى‌آمدند وقتى به سرزمين «حوأب» رسيدند سگهاى زيادى در اطراف «عايشه» پارس كردند، او به ياد اين حديث افتاد و بسيار وحشت كرد و فرياد كشيد و گفت: مرا به «مدينه» باز گردانيد ولى سياست بازان حرفه‌اى گروهى از مردم محل را بسيج كردند كه گواهى دهند اين جا سرزمين «حوأب» نيست‌ [٢].

«ابن عساكر» در تاريخ «دمشق» و «متقى هندى» در «كنز العمال» اين حديث را نقل كرده‌اند كه پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله خطاب به على عليه السّلام فرمود: «يا عليّ عليه السّلام ستقاتل الفئة الباغية و انت على الحقّ فمن لم ينصرك يومئذ فليس منّي؛ اى على گروه ستمگر به جنگ با تو بر مى‌خيزد در حالى كه تو بر حق هستى، هر كس تو را يارى ندهد از من نيست» [٣].

امام عليه السّلام مى‌فرمايد: نه من در اين خبر اشتباه كرده‌ام و نه كسى كه آن به من فرموده، يعنى پيغمبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله.

تعبير به «فيها الحمأ و الحمّة» با توجه به اين كه «حمأ» به معنى لجن و ماده تيره رنگى كه در كف استخرها و حوضها مى‌باشد و «حمّه» به معنى نيش عقرب و مار و يا سمّ آنهاست كنايه‌اى است از افراد كثيف آلوده و خطرناكى كه‌

[١] منهاج البراعه، جلد ٨، صفحه ٣٣٨- الاحتجاج، جلد ١، صفحه ١٦٥.

[٢] «ابن اثير» در جلد دوّم «كامل» صفحه ٣١٥ داستان پارس كردن سگهاى «حوأب» و فرياد كشيدن «عايشه» و تصميم بر بازگشت و شهادت بعضى بر دروغ بودن گفته كسانى كه آن جا را «حوأب» دانسته‌اند را به به طور مشروح آورده است.

[٣] «تاريخ دمشق» جلد ٣، صفحه ١٧١ طبع بيروت و «كنز العمال» جلد ١٢، صفحه ٢١١ طبع حيدرآباد (مطابق نقل «احقاق الحق» جلد ١٧، صفحه ١٦٦).