پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٦٣ - ١- فرشته مرگ، يا فرشتگان مرگ

است مأموران قبض روح آنها هم مختلف باشند و براى قبض روح انسان بسيار والايى، همچون پيامبر صلّى اللّه عليه و آله شخص عزرائيل كه فرشته بزرگ مرگ است اقدام كند [١].

٢- چگونگى قبض ارواح‌

همان گونه كه ورود روح در بدن بر ما مبهم است مسأله قبض روح نيز چندان روشن است، همين اندازه مى‌دانيم كه به هنگام قبض روح رابطه روح از جسم بريده مى‌شود اما چگونه و به چه صورت؟ دقيقا روشن نيست.

آنچه در روايات اسلامى آمده است به نظر مى‌رسد تشبيهات و اشاراتى باشد و گر نه براى ما زندانيان عالم ماده درك اين گونه مسائل كه به عالم ماوراء طبيعت ارتباط دارد مشكل است.

آيا فرشته مرگ در جايى قرار گرفته- همان گونه كه در بعضى از روايات آمده- و تمام دنيا براى او مانند كف دست است و هر كس فرمان مرگ او صادر شده از ميان جمعيّت مى‌گيرد و قبض روح مى‌كند، يا اين كه فرشتگان قبض ارواح در جهان پراكنده‌اند و به موقع به سراغ شكارهاى خود مى‌روند؟

در خطبه بالا در خصوص بچّه‌هايى كه در دوران جنينى قبض روح مى‌شوند سه احتمال ذكر شده بود: نخست اين كه فرشته مرگ وارد شكم مادر مى‌شود، ديگر اين كه از بيرون، روح جنين را به سوى خود فرا مى‌خواند و سوّم اين كه از آغاز در كنار جنين در شكم مادر ساكن است و اين كه امام هيچ احتمال را بر ديگرى ترجيح نداده اشاره به اين حقيقت است كه درك جزئيات اين امور براى‌

[١] در حديثى از على عليه السّلام به اين معنا اشاره شده است (بحار الأنوار، جلد ٦، صفحه ١٤٢، حديث ٦).