ترجمه و شرح مصباح الشريعة - گيلاني، عبدالرزاق - الصفحة ٤٠٦ - باب شصت و پنجم در بيان خوف و خشيت از خدا

الدّواء بحيث ينفع.

شرح‌

قال الصّادق عليه السّلام‌: الخشية ميراث العلم، و العلم شعاع المعرفة و قلب الايمان، و من حرم الخشية لا يكون عالما و ان شقّ الشّعر بمتشابهات العلم‌

حضرت امام صادق عليه السّلام مى‌فرمايد كه: خوف الهى نتيجه علم است، و هر كه را علم نيست، خوف نيست، و علم شعاع معرفت است. يعنى: معرفت ذات واجب و صفات واجب، و علم به ساير تكاليف شرعيّه، از علم حاصل مى‌شود، و نيز از علم حاصل مى‌شود ايمان كامل. چرا كه ايمان حاصل نمى‌شود مگر به اذعان كردن و تصديق نمودن به اصول دين به دليل، و اين نمى‌شود مگر به علم. و هر كه از خوف الهى محروم است و از اين سعادت عظمى مغبون است، در سلك جهّال منسلك است، و با ايشان در قيامت محشور خواهد بود، هر چند در حدّت فهم و كثرت علم موشكاف باشد و در نهايت علم و كمال باشد.

قال اللَّه تعالى: إِنَّما يَخْشَى اللَّهَ مِنْ عِبادِهِ الْعُلَماءُ. (فاطر- ٢٨)

جناب احديّت در قرآن عزيز، فرموده است كه: نمى‌ترسند خدا را، مگر صاحبان علم، و صاحبان علم نمى‌ترسند مگر به واسطه علم، حصر اوّل، مستفاد است از كلمه «انّما» و حصر ثانى از ترتّب حكم بر وصف، چنان كه در علم عربيّت ثابت شده است.

و آفة العلماء عشرة اشياء، الطّمع، و البخل، و الرّياء، و العصبيّة، و حبّ المدح، و الخوض فيما لم يصلوا إلى حقيقته، و التّكلّف في تزيين الكلام بزوائد الالفاظ، و قلّة الحياء من اللَّه عزّ و جلّ، و الافتخار، و ترك العمل بما علموا.