ترجمه و شرح مصباح الشريعة - گيلاني، عبدالرزاق - الصفحة ٢٧٤ - باب چهل و دوم در پوشيدن چشم از ناروا

و منقلبه إلى الرّضوان.

شرح‌

قال الصّادق عليه السّلام‌: ما اغتنم احد بمثل ما اغتنم بغضّ البصر، لانّ البصر لا يغضّ عن محارم اللَّه، إلّا و قد سبق في قلبه مشاهدة العظمة و الجلال‌

حضرت امام صادق عليه السّلام مى‌فرمايد كه: تحصيل نكرد هيچ كس هيچ نعمتى و غنيمتى كه فاضلتر باشد نزد واجب الوجود، از پوشاندن چشم از حرام، خواه مالى و خواه عرضى.

حاصل: چشم پوشاندن و نگاه نكردن هر چه در شرع، ديدن او از روى شهوت ممنوع است، مثل زن نامحرم و پسر امرد از روى لذّت، و همچنين ميل نكردن به مال مسلمانان از روى ظلم و تعدّى، عظيم‌ترين نعمتها و غنيمتها است، چرا كه اغماض عين از محرّمات، به عمل نمى‌آيد مگر به ياد كردن خدا و ملاحظه عظمت و جبروت حضرت بارى، تا به سبب او آتش شهوت فسرده شود، پس اغماض عين از محارم، مشتمل است بر دو عبادت:

يكى- ياد كردن بزرگوارى حضرت بارى، كه از مبادى غضّ عين است.

و ديگرى- گذشتن از محرّمات، غرض حمل «غضّ بصر»، به بصر ظاهرى و باطنى، هر دو ممكن است و عدم تخصيص به ظاهرى، اشمل و افيد است.

سئل امير المؤمنين عليه السّلام‌: بما ذا يستعان على غضّ البصر؟ قال: بالخمود تحت سلطان المطّلع على سرّك‌

از حضرت امير المؤمنين عليه السّلام پرسيدند كه: اين صفت اغماض عين از محرّمات را، از چه راه مى‌توان به دست آورد؟ فرمود كه: اين صفت حاصل نمى‌شود از براى كسى، مگر به ملاحظه كردن سلطنت و بزرگوارى جناب عزّت، و به خاطر آوردن اطّلاع آن حضرت بر ظاهر و باطن هر كسى. يعنى: هر گاه به خاطر آوردى كه خداوند عالم، به جميع افعال و اعمال تو مطّلع است و به هر چه مى‌كنى از نيك‌