إيضاح الكفاية - فاضل لنكرانى، محمد - الصفحة ١٨٣ - مقدمه صحت
جواب: مقدّمه صحّت هم به مقدّمه وجوديّه، برگشت مىكند، گرچه بگوئيد الفاظ و اسامى عبادات براى اعمّ از صحيح و فاسد وضع شده.
توضيح ذلك: در بحث صحيح و اعم گفتيم: آيا اسامى عبادات براى خصوص عبادات صحيح، وضع شده يا براى اعمّ از صحيح و فاسد- آيا لفظ صلات براى خصوص نماز صحيح وضع شده يا اينكه بر صلات فاسد هم حقيقتا مىتوان عنوان نماز را اطلاق نمود، قبلا دو قول در مسئله ذكر كرديم.
مصنّف رحمه اللّه فرمودهاند: هركدام از دو قول مذكور را انتخاب كنيد، در جهت بحث ما تفاوتى نمىكند زيرا اگر صلات براى خصوص صحيح، وضع شده باشد، مىتوان گفت طهارت، مقدّمه وجودى نماز هست- گرچه مقدّمه صحّت هست- لكن صحيح هم موضوع له مىباشد. «صلات»، يعنى نماز صحيح، در نتيجه، اگر معناى صلات، نماز صحيح شد، پس طهارت هم مانند نصب سلّم، مقدّمه وجودى مىشود زيرا اگر طهارت نباشد، نماز وجود پيدا نمىكند زيرا لفظ صلات براى نماز صحيح وضع شده. و همينطور اگر لفظ صلات براى اعمّ از صحيح و فاسد، وضع شده باشد و بگوئيد بر نماز فاسد هم حقيقتا عنوان صلات، اطلاق مىشود، درعينحال، طهارت، مقدّمه وجوديّه مىشود و نكتهاش اين است كه: بحث ما در مقدّمه نماز نيست بلكه بحث ما در مقدّمه واجب هست يعنى مأموربهى كه متعلّق امر قرار گرفته.
كدام صلات مىتواند مأمور به واقع شود؟
صلات متعلّق امر، نماز صحيح است خواه شما لفظ صلات را براى خصوص صحيح، موضوع بدانيد خواه براى اعم. كسانى هم كه معتقدند الفاظ عبادات براى اعم، وضع شده، نمىگويند شما نماز بخوانيد، خواه صحيح باشد يا فاسد زيرا در متعلّق امر، صلات صحيح،