پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٤٩ - شرح و تفسير پروردگارا! بارانى با اين ويژگيها بر ما فرست

عبارات كوتاهى شش وصف را بيان مى‌فرمايد، مى‌گويد: «او بدون سستى، به ابلاغ رسالت پروردگارش پرداخت و هرگز كوتاهى نكرد، و در راه خدا با دشمنان او بدون ضعف، جهاد كرد، و در اين راه هيچ عذر و بهانه‌اى نياورد. او پيشواى پرهيزگاران و روشنى بخش چشم هدايت جويان است» (فبلّغ رسالات ربّه غير و ان‌ [١] و لا مقصّر، و جاهد في اللّه أعداءه غير واهن و لا معذّر [٢]. إمام من اتّقى، و بصر من اهتدى).

در اين عبارات كوتاه تمام ويژگيهايى كه در يك رهبر شجاع و توانا لازم است ذكر شده است، سستى نكردن، كوتاهى ننمودن، جهاد قاطعانه داشتن، و عذر و بهانه نتراشيدن، و از سوى ديگر آن حضرت را پيشواى پرهيزگاران و سبب هدايت بينايان مى‌شمرد كه افراد آلوده را از گرد خود دور مى‌كند و فاسدان و گمراهان غير قابل هدايت را، كنار مى‌زند.

بسيارند كسانى كه براى سرپوش گذاشتن بر تقصيرات و كوتاهى‌هاى خود عذر و بهانه‌هاى واهى مى‌تراشند ولى يك رهبر شجاع و مدير و مدبّر هرگز چنين نمى‌كند و به سراغ عذر و بهانه‌ها نمى‌رود.

تعبيرات فوق در واقع اشاره‌اى است پر معنى به سستى و كوتاهى كردن مردم «كوفه» و ترك جهاد به معنى واقعى كلمه، و عذر تراشى‌ها و بهانه‌جويى‌ها براى فرار از زير بار مسئوليتها. امام عليه السّلام به آنها گوشزد مى‌كند كه پيامبر شما چنين نبود، چرا شما چنين هستيد؟!

[١] «و ان» از مادّه «ونى» (بر وزن وحى) به معنى ضعف و فتور گرفته شده و «وانى» به كسى مى‌گويند كه در كارها سستى به خرج مى‌دهد.

[٢] «معذّر» از مادّه «عذر» به كسى گفته مى‌شود كه براى كارهاى خود عذر و بهانه‌هاى واهى مى‌آورد.