پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٦٢ - شرح و تفسير آموزش فنون جنگ- هفت دستور مهم!

قيافه‌هايى ديدم كه گمان مى‌كنم شتران آنها براى ما مرگ و نابودى همراه دارند و زهر كشنده در بار دارند سپس افزود: «امّا ترونهم خرسا لا يتكلّمون يتلمّذون تلمّذ الافاعيّ ما لهم ملجأ إلّا سيوفهم و ما أراهم يولّون حتّى يقتلوا و لا يقتلون حتّى يقتلوا بعددهم؛ آيا نمى‌بينيد كه آنها خاموشند و سخن نمى‌گويند و همچون افعيان خاموش، زبان در اطراف دهان مى‌گردانند آنها پناهگاهى جز شمشيرها ندارند و هرگز پشت به جنگ نمى‌كنند، مى‌ايستند تا كشته شوند و كشته نمى‌شوند تا به شمار خود از دشمن بكشند».

سپس افزود: «درست در اطراف اين مطلب دقت كنيد كه جنگ با آنها كار آسانى نيست» [١].

در ششمين دستور مى‌فرمايد: «از پرچم خود به خوبى پاسدارى كنيد و آن را به اين طرف و آن طرف مايل نسازيد و اطراف آن را خالى نگذاريد و جز به دست دلاوران و مدافعان سرسخت خود نسپاريد» (و رايتكم فلا تميلوها و لا تخلّوها [٢]، و لا تجعلوها إلّا بأيدي شجعانكم. و المانعين الذّمار [٣] منكم).

سپس با يك استدلال منطقى اين سخن را تكميل مى‌فرمايد، مى‌گويد:

«زيرا آنان كه در حوادث سخت در برابر مشكلات (ميدان نبرد) ايستادگى مى‌كنند همانها هستند كه از پرچمشان به خوبى پاسدارى مى‌نمايند، گرداگرد آن را مى‌گيرند و از چپ و راست، و از پس و پيش، مراقب آن هستند، نه از آن‌

[١] منتهى الآمال، جلد اوّل وقايع سال دوّم هجرى.

[٢] «لا تخلّوا» از مادّه «تخليه» گرفته شده كه به معنى خالى كردن و رها نمودن است بنابر اين صحيح آن است كه «خ» در آن مفتوح باشد چرا كه از باب تفعيل است.

[٣] «ذمار» (بر وزن فشار) به معنى چيزى است كه بايد آن را حفظ كرد و پاسدارى نمود.