دانشنامه اميرالمؤمنين بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٣٩ - ٤/ ٢ شناخت كنه ذات خدا

پوشيده كه تفسير آن را نمى‌دانند، آنان را از فرو غلتيدن در موانعِ نهاده شده در برابر غيب، بى‌نياز مى‌كند و خداوند متعال، اعتراف آنان را به ناتوانى از دستيابى به آنچه احاطه علمى به آن ندارند، ستوده است، و ژرف‌انديشى نكردنِ آنها را در آنچه جستجو از كُنه آن را بر عهده‌شان نگذاشته‌اند، «راسخ بودن [در علم‌]»[١] ناميده است.

تو نيز به همين اندازه، بسنده كن و عظمت خداى عز و جل را با توان عقل خود، اندازه مگير كه از نابود شوندگان خواهى بود.

او قادرى است كه اگر اوهام براى درك سر حدّ قدرتش به پرواز درآيند، و انديشه مبرّا از خطرهاى وسواس، تلاش كند كه به ژرفاى ناديدنى‌هاى ملكوتش برسد، و دل‌ها به سوى او پر كشند تا در چگونگى اوصاف او جارى شوند، و باريك‌انديشى‌هاى خِرد به حوزه‌اى گام نهد كه پيش از دستيابى به صفات، به فكر دانستن ذات او باشد، خداوند، همگى را باز مى‌دارد.

آنها، چون بخواهند پرده‌هاى غيب را بدرَند و راه به ساحَت خداى عز و جل بَرَند، با پيشانى ضربه‌خورده، باز مى‌گردند و اعتراف مى‌كنند كه با بيراهه رفتن، به كُنه معرفت او نتوان رسيد و خاطره‌اى از حد و اندازه شكوهمندىِ عزّتش، به انديشه صاحبان خرد، خطور نخواهد كرد.

٥٠٤٦. امام على ٧‌ در حكمت‌هاى منسوب به ايشان: نهايت كار هر ژرف‌انديش در شناخت خالق عز و جل، اعتراف به ناتوانى از شناخت اوست.

٥٠٤٧. امام على ٧‌ در ديوان منسوب به ايشان:

چگونگىِ انسان را انسان درك نمى‌كند

پس چگونه‌است درك چگونگى خداى جبّارى كه [جبّاريتش‌] قدمت دارد؟

اوست آن كه چيزها را مبتكرانه ايجاد كرد

پس چگونه آفريده نوپديد، او را درك خواهد نمود؟

[١] اشاره‌اى است به آيه ٧ از سوره آل عمران.