دانشنامه اميرالمؤمنين بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٣٥٣ - ٥/ ٣ فصاحت و بلاغت امام

«نحو» ناميده شد.

٥٥٨٢. تاج العروس: اوّلين كسى كه نحو و لغت را نگاشت، ابو الأسود دُئِلى بود و آن را از امير مؤمنان على بن ابى طالب ٧ گرفته بود.

٥٥٨٣. تاج العروس‌ در بيان ديدگاه‌ها در مورد علّت نام گذارى علم «نحو» به اين نام: گفته شده كه اين، به خاطر سخن على ٧ به ابو الأسود بود، كه پس از آن كه به وى، اسم و فعل و باب‌هايى از عربى را ياد داد كه به او فرمود: همين «نحو (شيوه)» را دنبال كن.

٥٥٨٤. البداية والنهاية به نقل از ابن خَلِّكان و ديگران: اوّلين كسى كه علم نحو را به ابو الأسوَدْ القا كرد، على بن ابى طالب ٧ بود كه به وى فرمود: «كلام، اسم و فعل و حرف است». آن‌گاه، ابو الأسود به همين نحو، پيش بُرد و بر سخن ايشان افزود و اين روش را دنبال كرد و به همين خاطر، اين دانشْ «نحوْ» نام گرفت.

٥/ ٣

فصاحت و بلاغت امام‌

٥٥٨٥. امام على ٧: به راستى كه ما اميرانِ [مُلكِ‌] سخنيم و ريشه‌هاى سخن، در ما ريشه دوانده و شاخسارش بر ما سايه افكنده است.

٥٥٨٦. المناقب، ابن شهر آشوب: امام رضا ٧، به نقل از پدرانش فرمود: «ياران پيامبر خدا گِرد آمدند و در اين خصوصْ سخن مى‌گفتند كه «الف» در كلام، بيشتر از ديگر حروف، كاربُرد دارد. على ٧ به بِداهه، خطبه‌اى زيبا و شگفت [بدون الف‌] ايراد كرد كه اوّلش چنين بود:" سپاسْ مى‌گويم كسى را كه منّتش عظيم، نعمتش فراوان،