اسرار الصلوة (فارسى) - الملكي التبريزي، الميرزا جواد؛ مترجم رضا رجب زاده - الصفحة ٢٢٤ - فصل«در علاج خوف»

فصل «در علاج خوف»

مى‌گويم اصل خوف، ايمان به خدا و روز قيامت و ثواب و عقاب و بهشت و دوزخ است، حال اين ايمان خواه از روى تقليد و بمجرد شنيدن براى انسان پيدا شده باشد، يا از روى تحقيق و برهان و يا كشف و مشاهده اما خوف و ترسى كه برخواسته از ايمان تقليدى است شبيه ترس كودك از مار است، زيرا او چون از مادرش شنيده كه مار انسان را مى‌گزد و مى‌كشد، و پدر و مادرش را ديده كه از مار مى‌گريزند و از ديدنش وحشت مى‌كنند اين ترس براى او حاصل شده و تقويت مى‌شود، و خوفى كه برخواسته از ايمان تحقيقى باشد شبيه خوف عقلا از آنچه كه عقل حكم به ضرر و موجب هلاكت بودن آن مى‌كند مى‌باشد و هر چه مبادى و اصول اين ترس بحس نزديك‌تر باشد و انسان بيشتر به ياد او و به فكرش باشد اين خوف بيشتر مى‌شود.

و خوفى كه ناشى از كشف و شهود باشد آن خوفى است كه جميع فضايل خوف را در بر دارد و هر شهوت و غضبى را كه در دل او باشد مى‌سوزاند و همه چيز را از ياد مى‌برد و براى مؤمن هم و غمى جز همانچه كه از آن مى‌ترسد و نجات از آن، باقى نمى‌ماند و براى اين‌