مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٦٩٢ - ٣ حواشی استاد بر کتاب « شهید جاوید »

صفحه ١٤٢:

یکی از علمای نجف نوشته است که این خطبه را آن حضرت در بین راه ایراد فرموده. اگر این نقل قابل اعتماد باشد ممکن است این خطبه را امام در راه، پس از رسیدن خبر شهادت مسلم بن عقیل در یکی از منازل که ولی میخواسته است شب آنجا بماند و صبح حرکت کند ایراد فرموده باشد.

فرض خوبی است ولی آیا مدرکی دارد یا نه؟ صفحات ١٤٢ و ١٤٣:

حالا فرض میکنیم امام این خطبه را از اول تا آخر در مکه قبل از حرکت به کوفه ایراد فرموده باشد، در اینجا لازم است اوضاع و احوال و محیطی که این خطبه در آن انشأ شده درنظر گرفته شود تا درک صحیح معنای خطبه میسر گردد:

مطالعات چند ماهه امام حسین علیه السلام و بررسیهای دقیقی که از میزان قدرت حکومت از یک طرف وقدرت نظامی خود از طرف دیگر فرمود چنین نتیجه میداد که: عوامل پیروزی فراهم شده و اگر کوفه در این شرایط مساعد تسخیر شود و حکومت حسینی تشکیل گردد میتوان اسلام را در پناه قدرت حکومت نجات داد و سنت پیغمبر صلّی اللّه علیه و آله را زنده کرد.

ولی از طرف دیگر معلوم است که عمال حکومت بیکار ننشسته و مراقب اوضاع هستند و از این رو امکان برخورد نظامی هست. بنابراین باید افرادی که در این مبارزه وارد هستند با قاطعیت و جدیت کامل آماده هرگونه فداکاری وجانبازی باشند و قبل از همه رهبر قیام باید برای فداکاری آمادگی داشته باشد.

در چنین شرایطی امام حسین علیه السلام از فداکاری و جانبازی سخن میگوید و به یاران خود بیدار باش میزند.

این توجیه با لحن قاطع خطبه سازگار نیست.

صفحه ١٥٤:

حقیقت این است که امیرالمؤمنین علیه السلام وقتی که عازم پیکار با معاویه میشود تمام نیروی