مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٥٨٣ - فصل پنجم یادداشت « تحریفات در واقعه تاریخی عاشورا »
یادداشت «تحریفات در واقعه تاریخی عاشورا» ١. تحریف از ماده حرف است و به معنی منحرف کردن و کج کردن یک چیز از مسیر و مجرای اصلی است.
تحریف بر دو نوع است: لفظی و قالبی و پیکری، دیگر معنوی و روحی؛ همچنانکه صنعت مغالطه نیز بر دو قسم است: لفظی و معنوی.
تحریف و مغالطه سابقه تاریخی دارد. قرآن کریم از تحریف کتب آسمانی گذشته سخن میگوید که در ورقههای «تحریف کلمه» یادداشت کردیم [١] تحریف همانطور که از نظر نوع بر دو قسم است: لفظی و معنوی، از نظر عامل یعنی محرِّف نیز بر دو قسم است: یا از طرف دوستان است یا از طرف دشمنان. به عبارت دیگر یا منشأش جهالت دوستان است و یا عداوت دشمنان. همچنانکه از نظر موضوع یعنی محرَّفٌ فیه نیز بر چند قسم است: یا در یک امر فردی و بیاهمیت است مانند یک نامه خصوصی، و یا در یک اثر باارزش ادبی است، و یا در یک سند تاریخی اجتماعی است مثل جعل کتابسوزی اسکندریه، و یا در یک سند اخلاقی و تربیتی و اجتماعی است.
[١]. [مطالب این ورقهها در سلسله یادداشتها به چاپ خواهد رسید.]