مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٣١ - خصوصیت نهضتهای پیامبران و اولیاء اللَّه
به خاطر دعوت اهل کوفه قیام نکردی. قبل از اینکه دعوت اهل کوفهای پیدا شود قیام کردی.
تو اول قیام کردی، بعد مردم کوفه تو را دعوت کردند. من گواهی میدهم و اعتراف میکنم که نهضت تو تنها این نبود که من بیعت نمیکنم؛ نهضت تو شامل مطلب دیگری بود، اصل دیگری در اسلام را اجرا کردی و آن اصل امر به معروف و نهی از منکر است.
خصوصیت نهضتهای پیامبران و اولیاء اللَّه
عرض کردم که امر به معروف و نهی از منکر مقام و ارزش نهضت حسینی را خیلی بالا برده است، به علاوه یک خصوصیت و بلکه خصوصیات دیگر. خصوصیتی که عرض میکنم، به طورکلی نهضتهای پیامبران و اولیاء اللَّه و مؤمنین را از نهضتهایی که سایر رهبران یا غیررهبران بشر میکنند ممتاز میکند و امتیاز میبخشد. یعنی چه؟
عمل بشر، پیکری دارد و روحی. یک کار را ممکن است من و شما هر دو مثل هم انجام بدهیم، اما از چه نظر مثل هم؟ از نظر اینکه پیکر کار من و پیکر کار شما یکجور است.
فرض کنید ما هر دو نفرمان نماز میخوانیم، هر دو نفرمان در فلان راه خیر پول میدهیم، من صد تومان میدهم شما هم صد تومان، من چهار رکعت نماز میخوانم شما هم چهار رکعت. اینها که با هم فرق ندارد. اما ممکن است شما از یک خلوص نیت و خضوع و خشوعی، از یک اخلاص و محبتی، از یک عشقی، از یک هیجان روحی بهرهمند باشید که من نباشم. این امر، ارزش کار شما را هزاران برابر ارزش کار من میکند.
خیلیها در راه خدا جهاد کردند امّا چرا «ضَرْبَةُ عَلی یوْمَ الْخَنْدَقِ افْضَلُ مِنْ عِبادَةِ الثَّقَلَینِ» [١]؟ یک ضربت علی آن مقدار ارزش پیدا میکند، چرا؟ برای اینکه علی به آن جایی رسیده که به قول اهل عرفان فانی فی اللَّه است، یعنی در وجود او از انانیت و خودی چیزی باقی نیست. وقتی که دشمن در آن حال آب دهان به صورتش میاندازد، از بریدن سر دشمن امتناع میکند، مبادا خشمی پیدا کرده باشد که تأثیری در عمل او بگذارد، در روح عملش دخالتی بکند. میخواهد خودش در اینجا وجود
[١]. [بحارالانوار، ج ٢٠/ ص ٢٠٦ و مناقب ابن شهرآشوب، ج ٣/ ص ١٣٨ قریب به این عبارت را آوردهاند.]