قوله-تبارك و تعالى وَ إِذٰا أَرَدْنٰا أَنْ نُهْلِكَ قَرْيَةً أَمَرْنٰا مُتْرَفِيهٰا -الآيه.بدان كه:ظاهر اين آيت به آن ماند كه خداى تعالى مى‌گويد:چون ما خواهيم كه شهرى هلاك كنيم،بفرماييم مترفان و منعمان آن شهر را تا فاسق شوند [٤]در آنجا [٥]،عذاب بر ايشان واجب شود و ما ايشان را هلاك [٦]برآريم.و اگر چنين باشد،خداى تعالى امر به فسق كرده باشد،و نشايد كه خداى تعالى امر به فسق كند.گوييم:از اين چند جواب است.يكى آن‌كه:مأمور به از كلام محذوف است،و تقدير آن است كه:امرناهم بالطّاعة ففسقوا فيها،ما ايشان را طاعت فرماييم ايشان نافرمانى كنند.و واجب نبود كه براى آن‌كه ذكر فسق عقيب امر باشد كه او مأمور به باشد،نبينى كه گويند:

امرته فعصى و دعوته فابى.[امرته بالطّاعة فعصى و دعوته الى الرّشد فابى] [٧]،و اهلاك،به مجرّد خود نه حسن باشد و نه قبيح،بل اگر واقع بود بر وجهى كه ظلم باشد قبيح باشد،و اگر بر وجه استحقاق يا امتحان بود،حسن باشد و اراده خداى تعالى تعلّق ندارد الّا به اهلاكى مستحق نيكو.

اگر گويند:چه فايده است در تعليق اهلاك [٨]به امر [٩]و گفتن:اذا اردنا امرنا،و امر،او،ارادت [١٠]را حسن بنكند اگر قبيح باشد و اين ارادت يا تعلّق دارد با هلاكى مستحق يا نامستحق.اگر مستحق بود به معاصى متقدّم نه به اين فسق كه در آيت ذكر كرده است فايدتى نباشد تعلّق [١١]او را به امر،و اگر تعلّق دارد با هلاكى كه مستحق

[١] .آط،آج،لب:بد است.

[٢] .آب:ناخواسته.

[٣] .آط،آب،آج،لب:از سخن درست.

[٤] .آج،لب:فسق كنند.

[٥] .قم+تا.

[٦] .مل:دمار از ايشان.

[٧] .اساس ندارد،از قم،افزوده شد.

[٨] .قم:اهلاكش.

[٩] .آط،آب،آز،آج،لب:به اوّل.

[١٠] .قم،آط،مل:امر و ارادت.

[١١] .همۀ نسخه بدلها:تعليق.