چون گفتيم فريشتگان را كه سجده كنى آدم را سجده كردند مگر ابليس كه بود از جنّ [٣]،برون آمد از فرمان خدايش مى‌گيرى او را و فرزندان او را دوستان به خلاف من [٤]و ايشان شما را دشمن‌اند،بد است [٥]او ظالمان را بدلى.

حاضر نياوردم ايشان را به آفريدن آسمانها و زمين و نه به آفريدن نفسهاى ايشان.نبودم گيرنده گمراه‌كنندگان را بازو و يار [٦].

قوله: وَ اتْلُ مٰا أُوحِيَ إِلَيْكَ ،خطاب است با رسول-عليه السّلام-گفت:بخوان اى محمّد!آنچه بر تو وحى كرده‌اند از اخبار [٧]اصحاب الكهف و جز آن،[اتل] [٨]، امر باشد از تلاوت.و بعضى دگر گفتند:«اتل»،متابعت كن آن را كه خداى بر تو وحى كرده است در قرآن از اوامر و نواهى و هر دو معنى محتمل است[١٦١-پ]، يقال:تلوت الرّجل اذا تبعته اتلوه تلوا و تلوت القرآن تلاوة،و معنى هر دو با تتبّع راجع است،چه قرآن‌خوان تتبّع آيات و كلمات مى‌كند، لاٰ مُبَدِّلَ لِكَلِمٰاتِهِ ،كلام او را تغيير و تبديل نكنند،يعنى در وعد او خلف نيايد و در خبر او كذب نرود [٩]،چه وعدۀ او درست باشد و خبر او صدق. وَ لَنْ تَجِدَ ،نيابى فرود او جز او پناهى و ملجائى.و گفتند:معدلى كه از او ميل كنى،و بر هر دو قول موضع باشد. وَ اصْبِرْ نَفْسَكَ ،اى

[١] .قم:ترسندگان،آط،آب،آج،لب:ترسيده.

[٢] .آط،آب،آج،لب:ظلم.

[٣] .قم،آط،آج،لب:پرى.

[٤] .قم:آط،آب،آج،لب:فرود من.

[٥] .قم:بئس است.

[٦] .قم،مل:به بازو،آط:به بازى،آب:بسازد،آج،لب:به يارى.

[٧] .همۀ نسخه بدلها،بجز قم و مل:قصّه.

[٨] .اساس:ندارد،از قم افزوده شد.

[٩] .قم،نبود.