روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ٣٠٢ - ترجمه

شب،يعنى به روز اخفات مكن [١]و به شب جهر،و اين آن است كه عمل طوائف بر اوست،و اصحاب ما حدّ جهر [٢]:آن نهادند كه ديگران بشنوند،و حدّ اخفات آن‌كه نشوند [٣].بعضى دگر گفتند:اين در استغفار است كه،اعراب بيامدندى و به آواز بلند گفتندى:اللّهمّ اغفر لى الذّنب الفلانىّ و ذنب كذا و كذا،و تصريح و جهر مى‌كردندى به گناهانى كه كرده بودندى.خداى تعالى نهى كرد ايشان را از آن.

وَ قُلِ الْحَمْدُ لِلّٰهِ الَّذِي ،آنگه فرمود رسول را تا بگويد [٤]:سپاس آن خداى را كه او فرزند نگرفت،چه اين از صفات اجسام است اگر بر ولادت حمل كنند،و اگر بر طريق تبنّى گويند،هم از سر شهرت يا احتياج باشد، وَ لَمْ يَكُنْ لَهُ شَرِيكٌ فِي الْمُلْكِ ،و او را در ملك انبازى نيست،چه اين‌همه [٥]از علامت ضعف و احتياج باشد، وَ لَمْ يَكُنْ لَهُ وَلِيٌّ مِنَ الذُّلِّ ،و او را دوستى و يارى و همكارى و حليفى [٦]نيست تا به او متعزّز شود از مذلّت.آنگه گفت:تعظيم كن خداى را غايت تعظيم، چه [٧]مستحقّ غايت تعظيم است.

محمّد بن كعب القرظىّ گفت:اين آيت،ردّ است بر جهودان و ترسايان و ثنويان و مشركان عرب و هركس كه با خداى شريك گفت،و بر صابيان كه گفتند:لو لا اولياء اللّه لذلّ اللّه،اگر خداى را اوليا نبودندى ذليل بودى،خداى تعالى رد كرد به اين آيت بر همه.

و در خبر است كه رسول-عليه السّلام-اين آيت اهل خود و اهل البيت خود را بازآموخت [٨]و به اين وصيّت كرد ايشان را.در خبر است كه [٩]بنده گويد:اللّه اكبر، ثواب او بيشتر بود از دنيا و هرچه در دنياست.

معاذ جبل گفت:رسول-عليه السّلام-گفت:

عليكم به آية العزّ [١٠]، بر شما باد كه آيت عزّ بسيار خوانى،گفتند:يا رسول اللّه!ما آية العزّ [١١]؟آيت عزّ كدام است؟گفت، قوله: وَ قُلِ الْحَمْدُ لِلّٰهِ الَّذِي لَمْ يَتَّخِذْ وَلَداً -الآيه.