عرفان اسلامى تفسير مصباح الشريعه و مفتاح الحقيقه - انصاريان، حسين - الصفحة ٣٩٤ - نعمت زمين

نعمت‌ها كه در ارتباط با زمين است و نعمت‌هاى ديگر كه در تداوم حيات انسان نقش مهمى دارد اشاره كرده كه با استفاده از بعضى تفاسير به‌خصوص تفسير نوين به توضيح مختصر هريك از آيات مى‌پردازيم.

قرآن مجيد مكرر از زمين نام برده و در هر مورد به مناسبت مقام، صفتى و فائده‌اى بيان كرده است.

در ماده لفظ مهاد كه ابوالفتوح رازى «گسترده» و كشف الاسرار ميبدى «آرامگاه» ترجمه كرده‌اند كتب لغت سه معناى «تسويه» و «تسهيل» و «اصلاح» را آورده‌اند، بنابراين لفظ مذكور به تنهايى ما را متوجه مى‌سازد كه زمين هموار و استفاده از آن آسان و براى زندگى صالح است.

اگر به جاى تسويه و مسطح بودن، قدم به قدم كوه‌هاى بسيار بلند و دره‌هاى خيلى عميق بود و به جاى سهولت، سطح زمين را سنگ‌هاى بسيار سخت پوشيده يا باتلاق‌هايى گرفته بود كه با قدم نهادن در آن، همه را در خود فرو مى‌برد و حفر چاه‌ها و كاريزها و ساختن خانه و امر زراعت در آن ممكن نمى‌شد و اگر به جاى صلاحيت، قشر زمين مشتعل و داغ يا به عكس بسيار سرد و پوشيده از يخ بود آيا نباتى و جانورى در آن موجود مى‌شد؟

[أ لم نجعل الأرض مهادا][١].

آيا زمين را بستر آرامش قرار نداديم؟

جبال اوتاد زمين است، اوتاد، جمع وتد به معناى ميخ‌هاى بزرگ است، گفته مى‌شود كه مركز زمين آتش مشتعل است كه گاهى از دهانه كوه‌هاى آتش فشان مقدار كمى از مواد گداخته درونى به سطح زمين پرتاب شده و شهرى عظيم مانند

[١] -نبأ( ٧٨): ٦.