عرفان اسلامى تفسير مصباح الشريعه و مفتاح الحقيقه - انصاريان، حسين - الصفحة ٣٠٥ - دو گونه تنفس

عمل مى‌آورد، به تنفس ادامه دهد و اين عامل حتى هنگامى كه كنترل عصبى مثلا در هنگام خواب به حداقل مى‌رسد، تنفس را ادامه دهد.

مدت زيادى فيزيولوژيست‌ها تصور مى‌كردند، يك مركز تنفسى در پياز مغز تيره وجود دارد كه مسؤول ارسال ريتميك امواج عصبى از راه اعصاب حركتى عضلات تنفسى است و بنابراين مركز كنترل تنفس است.

امروزه ما مى‌دانيم كه مراكز مهم ديگرى كه با مركز تنفسى پياز مغز تيره مربوط هستند نيز براى تنفس طبيعى، ضرورى‌اند.

امروزه اين موضوع مورد قبول عموم است كه سه مركز عمده وجود دارند كه مى‌بايستى براى همگام كردن انقباض و انبساط عضلات تنفسى با يك‌ديگر همكارى كنند و به اين ترتيب تجديد هواى تازه و دفع هواى مانده از ريه‌ها را تأمين مى‌كنند.

اين سه مركز عمده عبارتند از:

١- مركز پياز مغز تيره كه مى‌تواند حركات دمى و بازدمى را به طور ريتميك با توالى مناسب پيش ببرد، اگرچه اين حركات، نمودار آنچه ما حركات طبيعى مى‌ناميم نيستند.

٢- مركز آپنوستيك كه در پل مغزى قرار داشته و در صورتى كه تحت تأثير ساير مراكز قرار نگيرد سبب اسپاسم دمى مداوم يا آپنوز مى‌گردد.

٣- مركز پنوموتاكسيك كه آن نيز در پل مغزى قرار گرفته و با همراهى اعصاب واگ براى قطع دوره‌اى امواج عصبى صادره از مركز آپنوستيك عمل مى‌كند.

اعصاب واگ، نقش زيادى در عمل تنفس دارند، به اين ترتيب كه امواج عصبى مركز توليد شده در ريه‌ها توسط اعصاب واگ به مركز تنفسى پياز مغز تيره انتقال مى‌يابند.