شرح اصول فقه - محمدى، على - الصفحة ٧٥ - المبحث الثانى ادراك العقل للحسن و القبح

و وعيدها صادق است؟

از كجا انبياء صادق باشند و پيامبران دروغين نباشند؟

تمام اين‌ها را ما به حكم عقل مى‌فهميم.

نتيجه اينكه:حسن و قبح شرعا متوقف است بر ثبوت آن عقلا.

اگر هيچ كارى عقلا قبيح نباشد،بلكه تابع شرع باشد،چرا خداوند پيامبر راستگو بفرستد و دروغ‌گوئى را به پيامبرى مبعوث نكند؟

چرا خداوند مطابق مصلحت بندگان حكم كند؟

چرا از لذات و شهوات منع فرمايد؟

چرا ستمكار را دوست نداشته باشد؟

چرا داد مظلوم را از ظالم بگيرد؟

چرا خوبان را به بهشت ببرد و بدان را به جهنم؟

چرا به وعده‌هايش وفا كند؟و چرا؟و چرا و...

المبحث الثانى:ادراك العقل للحسن و القبح

در مبحث اول كاملا ثابت شد كه ما حسن و قبح واقعى و ذاتى داريم،يعنى بعضى از افعال در واقع و نفس الامر حسن و بايستنى هستند،چه از سوى شارع خطابى برسد و يا نرسد،و برخى ذاتا قبيح هستند،خواه خطابى از شارع برسد يا نرسد.

خلافا للاشاعره كه گفتند حسن و قبح اشياء ذاتى و واقعى نيست،بلكه تابع خطاب شارع است و عقل ما مستقلا نمى‌تواند بفهمد كه چه كارى حسن و چه كارى قبيح است؟

و آنها نيز دو دليل داشتند كه ما رد كرديم،حال بدنبال اين مطلب وارد مبحث ثانى مى‌شويم:

در اين مبحث سخن در اين است كه آيا عقل ما حق دارد حسن و قبح افعال را درك كند؟و قضاوت كند كه فلان كار حسن