شناخت نامه قرآن بر پايه قرآن و حديث - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ١٣ - ١/ ١ گونههاى آيات قرآن

و قسم دوم از آنچه گفتم، [آيات‌] محكم اند، كه تأويل آنها همان تنزيلشان است، مانند: حلال دانستن آنچه خداوند سبحان در كتابش حلال شمرده، و حرام دانستن آنچه حرام كرده است، از (انواع) خوردنى‌ها و نوشيدنى‌ها و ازدواج‌ها.

١٤٤٨. امام باقر عليه السلام: آيات نسخ شده، از شمار آيات متشابه اند و آيات محكم، از جمله آيات نسخ كننده اند.

١٤٤٩. امام صادق عليه السلام‌- در پاسخ پرسشى در باره آيه ناسخ و منسوخ و آيه محكم و متشابه-:

ناسخ، آيه‌اى است كه [حكمش‌] همچنان بر جاست، و منسوخ، آن آيه‌اى است كه [زمان حكمش‌] گذشته است. محكم، آن است كه بِدان عمل مى‌شود و متشابه، آن است كه پاره‌اى از آن با پاره ديگرش شبيه است.

١٤٥٠. امام صادق عليه السلام‌- در پاسخ پرسشى در باره آيه ناسخ و منسوخ و آيه محكم و متشابه-:

ناسخ، آيه‌اى است كه [حكمش‌] همچنان بر جاست و به آن عمل مى‌شود. منسوخ، آيه‌اى است كه قبلًا به آن عمل مى‌شده؛ ولى بعداً آيه‌اى كه آن را نسخ كرده، آمده است، و متشابه، آيه‌اى است كه بر ناآگاه از آن، مشتبه مى‌شود.

١٤٥١. امام صادق عليه السلام: قرآن، [آياتِ‌] محكم دارد و [آياتِ‌] متشابه. به محكمِ آن، ايمان داريم و بِدان عمل مى‌كنيم، و به متشابه ايمان داريم؛ ولى آن را به كار نمى‌بنديم. اين، همان سخن خداست كه: «امّا كسانى كه در دل‌هايشان انحراف است، براى فتنه‌جويى و طلب تأويل آن [به دلخواه خود]، از متشابه آن پيروى مى‌كنند، با آن كه تأويلش را جز خدا و ريشه‌داران در دانش، كسى نمى‌داند؛ [همانان كه‌] مى‌گويند: «ما بِدان ايمان آورديم. همه [ى آيات، چه محكم و چه متشابه‌]، از جانب پروردگار ماست»». ريشه‌داران در دانش، همان خاندان محمّدند.

١٤٥٢. الكافى‌- به نقل از ابن سنان يا غير او، از كسى كه نامش را برد-: از امام صادق عليه السلام در باره قرآن و فرقان پرسيدم كه: آيا اينها دو چيزند، يا يك چيز؟