شناخت نامه قرآن بر پايه قرآن و حديث - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٣٦٧ - ٦ جدال خصمانه

حجتشان پيش پروردگارشان باطل است، و خشمى بر آنهاست، و عذابى سخت برايشان هست.

اين آيه، ناظر به مجادله يهوديان با مسلمانان است. آنها مى‌گفتند: ما و شما نبوت موسى عليه السلام را پذيرفته‌ايم و اختلاف ما بر سر پيامبرى محمد صلى الله عليه و آله است، پس شما بايد به يهوديت بگرويد.[١] راز بطلان اين حجّت جدلى اين است كه يهوديان مانند مسلمانان معتقد بودند كه علت لزوم ايمان به نبوّت موسى عليه السلام معجزات آشكار اوست. پس همه بايد به نبوّت پيامبر صلى الله عليه و آله ايمان آورند؛ زيرا آن حضرت هم صاحب معجزه بود.[٢]

٤. جدال در باره قيامت‌

«يَسْتَعْجِلُ بِهَا الَّذِينَ لا يُؤْمِنُونَ بِها وَ الَّذِينَ آمَنُوا مُشْفِقُونَ مِنْها وَ يَعْلَمُونَ أَنَّهَا الْحَقُّ أَلا إِنَّ الَّذِينَ يُمارُونَ فِي السَّاعَةِ لَفِي ضَلالٍ بَعِيدٍ.[٣]

كسانى كه به آن [قيامت‌] ايمان ندارند، شتابزده آن را مى‌خواهند، و كسانى كه ايمان آوردند، از آن هراسناك‌اند، و مى‌دانند كه آن حق است، بدان كه آنان كه در باره قيامت مجادله مى‌كنند در گم‌راهى دور و درازى اند».

٥. جدال با مؤمنان‌

«وَ إِنَّ الشَّياطِينَ لَيُوحُونَ إِلى‌ أَوْلِيائِهِمْ لِيُجادِلُوكُمْ.[٤]

شيطان‌ها به دوستانشان وسوسه مى‌كنند تا با شما مجادله كنند».

٦. جدال خصمانه‌

«وَ إِنْ جادَلُوكَ فَقُلِ اللَّهُ أَعْلَمُ بِما تَعْمَلُونَ.[٥]

اگر با تو مجادله كردند، بگو: خداوند داناترين است به آنچه انجام مى‌دهيد».

[١]. تفسير الفخر الرازى: ج ٢٧ ص ١٥٩. نيز، ر. ك: مجمع البيان: ج ٩ ص ٤٤.

[٢]. تفسير الفخر الرازى: ج ٢٧ ص ١٥٩.

[٣]. شورا: آيه ١٨.

[٤]. انعام: آيه ١٢١.

[٥]. حج: آيه ٦٨.