دانشنامه امام مهدى بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ٢٢٩ - ٢/ ٦ پاسخ پرسشهايى كه از قم ارسال شده بودند
٢/ ٦ پاسخ پرسشهايى كه از قم ارسال شده بودند
٦٩٥. الغيبة، طوسى- با سندش به نقل از ابو الحسن محمّد بن احمد بن داوود قمى[١]-: نوشتهاى از قم آمده بود كه سؤالها و جوابهايى در آن بود و پرسيده بودند: آيا جوابهاى آن، پاسخ فقيه (امام زمان) عليه السلام است يا پاسخهاى محمّد بن على شلمغانى؟ زيرا از او نقل شده است كه: اين سؤالها را من پاسخ دادهام.
من، پاسخ ابو القاسم حسين بن روح را ديدم كه به احمد بن ابراهيم نوبختى[٢] املا كرده و او با خطّ خود و بر پشت همان نوشته فرستاده شده قميان، چنين نوشته بود:
«بسم اللَّه الرحمن الرحيم. از اين نوشته و محتواى آن، آگاه شديم. همه آن، پاسخ ما به سؤالهاست و يك حرف آن هم از [شلمغانى] وانهاده گمراه گمراه كننده، معروف به عزاقرى- خدا لعنتش كند- نيست، و پيشتر نيز چيزهايى به دست احمد بن بلال[٣] و ديگر همتايانش به سوى شما آمده بود كه آنها هم مانند همين شلمغانى عزاقرى، از اسلام بيرون رفتهاند. نفرين و خشم خدا بر ايشان باد!».
[در نامه بود كه:] من در گذشته، صحّت و سقم آن را جويا مىشدم.
چنين جواب آمده بود: «هان! هر كس از درستى و نادرستى جواب جويا مىشود، ديگر از آنچه به دست اينها بيرون مىآيد، زيانى نمىبيند. اين، كار درستى است.
از يكى از عالمان گذشته- سلام و درود و رحمت خدا بر ايشان باد- مانند همين سؤال را در باره يكى از مغضوبان درگاه الهى پرسيدند و او عليه السلام فرمود:" علم، علم ماست
[١]. ابو الحسن محمّد بن احمد بن داوود قمى( م ٣٦٨ ق): شيخ الطائفه و بزرگ اهالى قم بود. به بغداد مهاجرتكرد و در آن جا اقامت گزيد. غضائرى گفته است كه در حافظه و فقه و شناخت حديث، كسى را برتر از او نديده است. چند كتاب از جمله المزار براى اوست( ر. ك: رجال النجاشى: ج ٢ ص ٣٠٤ ش ١٠٤٦، رجال الطوسى: ص ٤٤٧ ش ٦٣٥٩، الفهرست، طوسى: ص ٢١١ ش ٦٠٣، خلاصة الأقوال: ص ١٦٢ ش ١٦١).
[٢]. احمد بن ابراهيم نوبختى: نام او در منابع رجالى نيست( مستدركات علم رجال الحديث: ج ١ ص ٢٤٤ ش ٦٤٣).
[٣]. به احتمال فراوان،« بلال» تصحيف« هلال» و مقصود، احمد بن هلال، ابو جعفر عبرتايى است كه به دروغ، ادّعاى سفارت امام عصر عليه السلام را داشت. ر. ك: ص ٨٠( مدعيان دروغين وكالت).